پرش به محتوا

فرانسه

مختصات: ۴۸°۵۱.۴′۰″ شمالی ۲°۲۱.۰۵′۰″ شرقی / ۴۸.۸۵۶۶۷°شمالی ۲.۳۵۰۸۳°شرقی / 48.85667; 2.35083
ویکی‌پدیا، آزادِ دانشنومه، جه
فرانسه
République française  (فرانسوی)[۱] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
پرچم
نشون
ملّی شعار:
Liberté, Égalité, Fraternité
(معنا: آزادی، برابری، براری)
ملّی سرود:
Map
جوغرافی
بلند چکل
مون بلان (۴٬۸۰۸٫۷۲ متر) — Barre des Écrins [EN] ترجمه (۴٬۱۰۲ متر) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
جول‌ترین نقطه
Étang de Lavalduc [EN] ترجمه (−۱۰ متر) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
گتی
۶۴۳٬۸۰۱ ک‌م² ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
ئو
۰٫۳[۲] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
جمعیت
نیشتگا
رسمی زوون(ون)
جمعیت
۶۸٬۶۰۵٬۶۱۶[۵] (۲۰۲۵) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
مرد
۳۳٬۲۷۹٬۰۰۰[۵] (۲۰۲۵) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
زن
  لیست…
۳۴٬۸۰۱٬۷۵۰[۶] (۲۰۱۹) — ۳۴٬۹۰۰٬۴۰۲[۶] (۲۰۲۰) — ۳۵٬۰۰۶٬۲۷۲[۶] (۲۰۲۱) — ۳۵٬۱۲۳٬۹۹۱[۶] (۲۰۲۲) — ۳۵٬۳۲۶٬۰۰۰[۵] (۲۰۲۵) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
شهری جمعیت
۵۴٬۳۸۸٬۱۸۲[۶] (۲۰۱۹) — ۵۴٬۷۱۵٬۷۰۴[۶] (۲۰۲۰) — ۵۵٬۰۵۳٬۰۷۶[۶] (۲۰۲۱) — ۵۵٬۴۰۲٬۷۳۶[۶] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
روستایی جمعیت
۱۲٬۹۹۹٬۸۱۹[۶] (۲۰۱۹) — ۱۲٬۸۵۵٬۴۰۳[۶] (۲۰۲۰) — ۱۲٬۷۱۱٬۲۲۸[۶] (۲۰۲۱) — ۱۲٬۵۶۸٬۵۷۵[۶] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
امید زندگی
۸۲[۶] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
نٮظام
حکومت نوع
نظام نیمه‌ریاستی [FA] ترجمه — حکومت متمرکز [FA] ترجمه[۷] — تمرکززدایی [FA] ترجمه[۸] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
بالاترین مقوم
حکومت رئیس
سباستین لکورنو [FA] ترجمه (۲۰۲۵ – ) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
موقننه قووه
پارلمان فرانسه [FA] ترجمه[۹] — مجمع ملی [FA] ترجمه — سنا [FA] ترجمه — Congress of the French Parliament [EN] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
قضائیه قووه
  لیست…
فرجام‌خواهی (فرانسه) [FA] ترجمه — شورای کشور (فرانسه) [FA] ترجمه — Cour des Comptes [WD] ترجمه — شورای قانون اساسی [FA] ترجمه — Cour de Justice de la République [EN] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
موجریه قووه
دولت فرانسه [FA] ترجمه[۱۰] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
دکته إتفاقون
بساتن
تأسیس
جینی ضریب
عدد
۳۲٫۴[۱۱] (۲۰۱۸) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
إنسانی توسعه شاخص
شاخص
۰٫۹۰۳[۱۲] (۲۰۲۱) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
بیکاری نرخ
۱۰[۱۳] (۲۰۱۴) — ۱۰[۱۴] (۲۰۱۵) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
درآمد میانگین
۳۰٬۳۶۴ ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
إقتٮصاد
پول واحد
یورو — فرانک اقیانوسیه [FA] ترجمه — فرانک فرانسه [FA] ترجمه — livre tournois [EN] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
مرکزی بانک
بانک فرانسه [FA] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
أفزوده أرزش مالیات نرخ
۲۰[۱۵] — ۱۰[۱۵] — ۵٫۵[۱۵] — ۲٫۱[۱۵] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
قانونی سند
۱۸[۱۶] (۱۹۷۴ – ) — ۲۱ (۱۷۹۲۱۹۷۴) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
بازنشسته بوستن سند
نمادون
اینترنت کد
  لیست…
.fr — .bzh [WD] ترجمه — ‎.re‏ [FA] ترجمه — ‎.wf‏ [FA] ترجمه — ‎.yt‏ [FA] ترجمه — ‎.pm‏ [FA] ترجمه — .paris [FA] ترجمه — .alsace [WD] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
دریایی شىناسایی إشماره
226 — 227 — 228 ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
ایزو ۳۱۶۶–۱ آلفا-۲
FR ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
تٮلفون کُد
+33 ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
دیگه چیون
رانندگی جهت
راست [FA] ترجمه[۱۹] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
قطار حرکت جهت
چپ [FA] ترجمه — راست [FA] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
وبسایت
service-public.fr (فرانسوی) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین

فرانسه گت‌ترین لزمی (کشور) غربی‌ اروپا دله هسه. فرانسه بلژیک، لوکزامبورگ، آلمان، سوئیس، ایتالیا، موناکو، آندورا و ایسپانیا کشورون جه زمینی سامون دانه. این کشور اروپا اتحادیه دله عضوه و ونه گتترین کشوره. فرانسه‌ی ِجمعیت حدوداً ۶۷ میلیون نفر هسته که اروپای ِاتحادیه دله دومین پرجمعیت کشور حیساب وانه. فرانسه‌ی ِنیشتنگا (= پایتخت) پاریس هسته. پاریس گتترین شهر تجارت و فرهنگ ِمرکز هسته.

فرانسه اساسی قانون اتا رفراندوم سَره روز ۴ اکتبر ۱۹۵۸ برسمیت برسی‌یه. این قانون اتا سکولار و دموکرات کشور ره بساته که حاکمیت ِحق ره مردمون وسّه سازِنه. حقوق‌بشر و حقوق‌شهروند ِاعلامیه‌ئون که فرانسه گت انقلاب سَره بنویشته بَیینه، اتی بَنشِنه بائوتِن که این کشور ِعقاید ره سِراق دِنّه. فرانسه متحد ملل سازمان ِمؤسسین جه بی‌یه و حق وتو دانّه.

فرانسه دنیا دله اسا پنجمین اقتصادی قدرت هسته. این کشور فرانسه‌زوون کشورون، جی۸، جی۲۰، ناتو، اروپا اتحادیه، جهونی تجارت سازمان و لاتین اتحادیه و… دله عضویت دانّه.

اواخر قرون وسطا جه، فرانسه اتا اَبرقدرت بیّه که قرون ۱۹ و ۲۰ گادِر ات‌خله کولونی و استعماری منطقه داشته. یونسکو فرانسه ره چارمین کشوری دونده که یونسکو جهونی میراث ره دارنه. هرساله بیش از ۸۳ میلیون توریست این کشور دله شونّه و این‌طرزی فرانسه ویشترین توریستی درآمد ره دِنیا دله دانّه.

تاریخ

[دچی‌ین]

قدیمی‌ترین مدارک گانّه حدود ۱.۸ میلیون سال پیش فرانسه‌ی ِاسایی (= امروزی) سامون دله آدمونی زندگی کاردنه. بعضی فرانسویون ِتِبار گُل‌ها (Gaulois) جه رِسِنه که اتی سلتی قوم بینه. اینان تا ژولیوس سزار ِفرمانروایی گادِر شه اتا سیوا مملکت بینه ولی این گادِر روم دله دَربِمونه.

فرانسه گت انقلاب اتا مهم ِاتفاق دِنیای ِتاریخ دله هسته که ونه سَره اتفاقاتی دَکِته که جهون ره فَرق هِدا. ناپلئون بناپارت ِفتوحات، کمونیسم ِبساته‌بَیّن، مختلف ِکشورون ِجمهوری بیّن و… این دوره دله اتفاق دَکِتنه.

جغرافی

[دچی‌ین]

فرانسه بلژیک، لوکزامبورگ، آلمان، سوئیس، ایتالیا، موناکو، ایسپانیا و آندورا جه هم‌سامون هسته. ونه گتی حدود ۵۴۷٫۰۳۰ کیلومترمربع وانه که یعنن اروپا اتحادیه دله گتترین کشور هسته.

قسمت‌های شمالی و شمال‌شرقی فرانسه درون معتدل آب‌وهوا دارنه. جنوبی شهرون هم مدیترانه‌ای اقلیم دارنه. غرب اوقیانوسی اقلیم دارنه و سایر مناطق معمولاً تابستون‌های گرم و زمستون‌هایی سرد دارنه.

مردمون

[دچی‌ین]

این کشور دله مردِم فرانسوی جه گپ زَنّه. فرانسه‌ی ِگت ِانقلاب گادِر ناسیونالیسم بساته بَیّه که باعث بَیی‌یه این کشور ِشاهون مردمون ره مجبور هاکِنِن اتا ملّی هویت ره قبول هاکِنِن و همه اتا زوون جه گپ بَزنِن. این کارها باعث بَیینه فرانسه اتا تک‌ملیتی کشور بَواشه که این اتفاق کشور ره دنیای ِبقیه کشورون پَلی قوی کارده ولی خار روش نیّه چون باعث بی‌یه که اقوام نابود بَواشِن. بعدها شهروندی و حقوق‌بشر ِقوانین بنویشته بَیینه که این کار ره نَخاش دونِستنه و وه ره محکوم کاردنه.

اکثریت این کشور دله کاتولیک ِمسیحی هستنه ولی پروتستان‌ها، یهودیون و مسلمون‌ها هم این کشور دله زندگی کانّه.

سیاست

[دچی‌ین]

فرانسه اتی متمرکز حکومت دارنه که نیمه‌ریاستی سیستم هسته. اتا رفراندوم که ۲۸ سپتامبر ۱۹۵۸ تأیید و اجرایی بیه اساسی قانون هسته و تأکید دارنه که دولت و قانونگذارن هماهنگ بائن. اجرایی قوّه شه دِتا چلّه دانّه. رییس جمهور ره هر پنج سال مردم رأیگیری جه میّن کانّه و نخست وزیر ره مجلس تعیین کانده.

دِتا مجلس هم وجود دارنه که اصلی‌ته ره مردم انتخاب کانّه ولی سنا ره انتخابات ِهیئت میّن کانده.

اقتصاد

[دچی‌ین]

سوسیالیست دولتون این کشور دله اکثر گت شرکتون، بانک‌ها و بیمه‌ها ره خصوصی هاکردنه اما هنتا بعضی معروف چیون دولِت شِنه: ایرفرانس، فرانس تله‌کوم، رنو و تالس واری.

تقسیمات

[دچی‌ین]
شهرستان‌ها و سرزمین‌های ماورای دریاهای فرانسه

فرانسه ۲۲ ناحیه و ۹۶ شهرستون (= دپارتمان) جه تقسیم وانه که دولت وشون کنترل ره شه دس دانّه.

فرانسه بجز شه اصلی خاک که اروپای ربی وَر دله دَره، بعضی مستعمره‌مونا سرزمین‌ها ره هم هنتا کنترل کانده که ونه فرا-دریایی سرزمین‌ها حیساب وانّه. مثلاً فرانسه گویان، که آمریکا قاره دله دره، یا رئونیون، که آفریقایی جزیروئه.

اصلی شهرون

[دچی‌ین]
فرانسه نقشه

منابع

[دچی‌ین]
  • فارسی ویکی‌پدیا
  1. مرجع لینک: http://cnig.gouv.fr/wp-content/uploads/2020/02/CNT-PVM_r%C3%A9vis%C3%A9_2020-01-27-1.pdf.
  2. مرجع لینک: http://en.worldstat.info/World/List_of_countries_by_Water_surface_(percentage_of_total_area). هارشی‌ین تاریخ: ۲ آگوست ۲۰۱۶.
  3. ونه نوم اینجه بمو: article 2 of the French Constitution of the Fifth Republic. گفتاورد: La langue de la République est le français..
  4. ونه نوم اینجه بمو: French constitutional law of 25 June 1992. گفتاورد: Article 1er - Après le premier alinéa de l'article 2 de la constitution du 4 octobre 1958, il y a cet alinéa : « La langue de la République est le français. ».
  5. 1 2 3 مرجع لینک: https://www.insee.fr/fr/outil-interactif/5367857/tableau/20_DEM/21_POP.
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 ناشر: World Bank Open Data. هارشی‌ین تاریخ: ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۴.
  7. ونه نوم اینجه بمو: Article 1 of the Constitution of the Fifth French Republic. گفتاورد: La France est une République indivisible.
  8. ونه نوم اینجه بمو: Article 1 of the Constitution of the Fifth French Republic. گفتاورد: Son organisation est décentralisée..
  9. ونه نوم اینجه بمو: article 24 of the Fifth French Republican Constitution. گفتاورد: Le Parlement vote la loi. Il contrôle l'action du Gouvernement. Il évalue les politiques publiques. Il comprend l'Assemblée nationale et le Sénat..
  10. ونه نوم اینجه بمو: article 20 of the Fifth French Republican Constitution. گفتاورد: Le Gouvernement détermine et conduit la politique de la nation. Il dispose de l'administration et de la force armée..
  11. مرجع لینک: https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI.
  12. "Human Development Report". برنامه عمران ملل متحد. ۲۰۲۲. {{cite web}}: Check date values in: |date= (help)
  13. مرجع لینک: http://data.worldbank.org/indicator/SL.UEM.TOTL.ZS.
  14. مرجع لینک: http://www.insee.fr/fr/themes/tableau.asp?reg_id=0&ref_id=NATnon03337.
  15. 1 2 3 4 مرجع لینک: https://www-cairn-info.wikipedialibrary.idm.oclc.org/le-budget-de-l-etat--9782348043642-page-62.htm.
  16. "کد ناپلئون" (فرانسوی جه). ۲۱ مارس ۱۸۰۴. Le mineur est l'individu de l'un ou l'autre sexe qui n'a point encore l'âge de dix-huit ans accomplis. {{cite web}}: Check date values in: |date= (help)
  17. "Code de la sécurité sociale".
  18. "Code de la sécurité sociale".
  19. ونه نوم اینجه بمو: Code de la route (France). Article ID: Article R412-8. گفتاورد: En marche normale, tout conducteur doit maintenir son véhicule près du bord droit de la chaussée, autant que le lui permet l'état ou le profil de celle-ci..