پرش به محتوا

هلند

مختصات: ۵۲°۱۹′ شمالی ۰۵°۳۳′ شرقی / ۵۲.۳۱۷°شمالی ۵.۵۵۰°شرقی / 52.317; 5.550
ویکی‌پدیا، آزادِ دانشنومه، جه
هلند
Nederland  (هلندی) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
پرچم
نشون
ملّی شعار:
«ته خنابدون»
ملّی سرود:
ویلهلموس
Map
جوغرافی
بلند چکل
کوه سینری [FA] ترجمه[۱][۲] — والسربرگ [FA] ترجمه[۱][۲] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
جول‌ترین نقطه
Zuidplaspolder [EN] ترجمه (−۶٫۷۶ متر) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
گتی
۴۱٬۵۲۶
ئو
۱۸٫۴۱
جمعیت
نیشتگا
رسمی زوون(ون)
  لیست…
هلندی[۳] — زبان فریسکی [FA] ترجمه[۳]پاپیامنتو[۳]انگلیسی[۳] — زبان اشاره هلندی [FA] ترجمه[۴] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
جمعیت
۱۶٬۵۷۰٬۶۱۳
مرد
۸٬۶۱۵٬۱۲۹[۵] (۲۰۱۹) — ۸٬۶۶۵٬۳۷۵[۵] (۲۰۲۰) — ۸٬۷۱۲٬۰۷۶[۵] (۲۰۲۱) — ۸٬۷۹۷٬۸۱۵[۵] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
زن
۸٬۷۲۹٬۷۴۴[۵] (۲۰۱۹) — ۸٬۷۷۶٬۱۲۵[۵] (۲۰۲۰) — ۸٬۸۲۰٬۹۶۸[۵] (۲۰۲۱) — ۸٬۹۰۳٬۱۶۶[۵] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
شهری جمعیت
۱۵٬۹۳۵٬۷۷۶[۵] (۲۰۱۹) — ۱۶٬۰۸۷٬۳۴۲[۵] (۲۰۲۰) — ۱۶٬۲۳۰٬۶۸۹[۵] (۲۰۲۱) — ۱۶٬۴۴۱٬۷۳۴[۵] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
روستایی جمعیت
۱٬۴۰۹٬۰۹۸[۵] (۲۰۱۹) — ۱٬۳۵۴٬۱۵۸[۵] (۲۰۲۰) — ۱٬۳۰۲٬۳۵۵[۵] (۲۰۲۱) — ۱٬۲۵۹٬۲۴۸[۵] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
امید زندگی
۸۲[۵] (۲۰۲۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
نٮظام
حکومت نوع
مشروطه سلطنت
بالاترین مقوم
حکومت رئیس
رب یتن [FA] ترجمه[۶] (۲۰۲۶ – ) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
موقننه قووه
پارلمان هلند [FA] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
قضائیه قووه
دیوان عالی هلند [FA] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
موجریه قووه
Government of the Netherlands [EN] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
دکته إتفاقون
بساتن
استقلال
 اعلام استقلال
 برسمیت بشناسی‌ین
جینی ضریب
عدد
۲۹٫۲[۷] (۲۰۱۹) — ۲۵٫۴[۸] (۲۰۱۲) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
إنسانی توسعه شاخص
شاخص
۰٫۹۳۱[۹] (۲۰۱۷) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
بیکاری نرخ
۳٫۸[۱۰] (۲۰۱۸) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
درآمد میانگین
۴۴٬۰۰۰[۱۱] ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
إقتٮصاد
پول واحد
یورو (€)۲
مرکزی بانک
De Nederlandsche Bank [EN] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
فردی مالیات نرخ
  لیست…
۳۶٫۵ (۲۰۱۵) — ۴۲ (۲۰۱۵) — ۵۲ (۲۰۱۵) — ۳۶٫۶۵[۱۲] (۲۰۱۹) — ۳۸٫۱[۱۲] (۲۰۱۹) — ۵۱٫۷۵[۱۲] (۲۰۱۹) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
أفزوده أرزش مالیات نرخ
۲۱ — ۶ ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
قانونی سند
۱۸ ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
بازنشسته بوستن سند
  لیست…
۶۶٫۳۳[۱۳] — ۶۴٫۸[۱۴] (۲۰۱۷) — ۶۴٫۴[۱۵] (۲۰۱۶) — ۶۴٫۲[۱۶] (۲۰۱۵) — ۶۴٫۱[۱۵] (۲۰۱۴) — ۶۳٫۹[۱۵] (۲۰۱۳) — ۶۳٫۵[۱۵] (۲۰۱۲) — ۶۳٫۱[۱۵] (۲۰۱۱) — ۶۲٫۸[۱۵] (۲۰۱۰) — ۶۲٫۵[۱۵] (۲۰۰۹) — ۶۲[۱۵] (۲۰۰۸) — ۶۱٫۷[۱۵] (۲۰۰۷) — ۶۱[۱۵] (۲۰۰۶) — ۶۱[۱۵] (۲۰۰۵) — ۶۰٫۹[۱۵] (۲۰۰۴) — ۶۱[۱۵] (۲۰۰۳) — ۶۰٫۷[۱۵] (۲۰۰۲) — ۶۰٫۸[۱۵] (۲۰۰۱) — ۶۰٫۸[۱۵] (۲۰۰۰) ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین
نمادون
اینترنت کد
.nl
تٮلفون کُد
31
دیگه چیون
رانندگی جهت
راست [FA] ترجمه ونه پارامتر ره Wikidata دله دچی‌ین

هلند یا هولند (هلندی جه: Nederland، انگلیسی جه: Netherlands و Holland) اتا خورد کشور هسه که اروپای ِشمال‌غربی دَره و شونزه و نیم میلیون جمعیت دانه که ویشتر مسیحی پروتستان هسنه. هلند ِمسلمون‌ها جمعیت هم نزدیک اِت میلیون نفره. هلند ِنیشتنگاه آمستردام هسه اما خله وزارتخنه‌ئون و سفارتخنه‌ئون لاهه یا دیگه شهرون دله درنه.

هلند ِاصلی بخش اروپا دله دره و هلند ِپادشاهی (Koninkrijk der Nederlanden) بنومسته وانه. ولی این کشور ِبعضی مستعمرات هَنتا مرکزی آمریکا دله دَرنه که اصلی بخش ِاطاعت ِکانّه. هلند شرق جه آلمان جا همسایوئه و جنوب جه بلژیک جا سامون دانّه و ونه غرب هم بریتانیا جه دریایی راه دانّه. روتردام ِبندر هلند ِدومین گت ِشهر هسته و اروپا دله گت‌ترین بندر هسته.

تاریخ

[دچی‌ین]

تا پیش از رونسانس هلند (نِدِرلند) اتا آلمانی منطقه بی‌یه که روم مقدس امپراتوری دله دیّه. هلند چون دریو لو بی‌یه و روخنه‌ی دهنه ونجه گذشته، تجارت دله قدرت پیدا هاکرده. اوائل هلندی تجار و پول‌دار کسون که کاتولیک ِعقاید ره قبول نداشتنه، اتا شورش راه دمبدانه و ایسپانیایِ هابسبورگی سلطنت که کاتولیکِ په‌روو بی‌یه ره دَرهاکردنه. هلند اون گادِر چنتا گت‌گتِ شهر و بندر جه تشکیل بی‌یه که هِدی جا متحد بینه و حاکم واحدی نداشتنه، تا این که اتا خاندان به نوم اورانژ (یعنن نارنجی) شورشیون ِرهبری ره بعهده بئیتنه و هفت ایالتی که هر کامین‌تا شه وسّه سیوا-سیوا مجلس داشتنه، این خاندان ِگت ره بعنوان شاه برسمیت بشناسینه. بستا ویلیام اولین کسی بی‌یه که هلندِ حاکم انتخاب بیّه و وه هلند جمهوری یا «هلندِ هفت‌تا ایالتِ کنفدراسیونِ جمهوری» ره بساته و حاضر نیّه ایسپانیایِ ابرقدرت جه صلح هاکنه.

این تازه‌بسات دولت دله مذهبی آزادی وجود داشته و هلندیون آزاد بینه که کاتولیک، پروتستان، کالوینیست یا جهود بائن. هلند این گادِر که مستقل بیّه، خله تجارت دله پیشرفت هاکرده و کشتی‌رانی و پولی-بانکی مسائل دله حرف اول ره زوئه. وشون انده تولید نداشتنه که شه جنس ره فقط خرید-فروش هاکنن و همینسه وشون ِکشتی‌ها جه باقی کشورها استفاده کاردنه تا جهونی تجارت دله سهم پیدا هاکنن. هلندی‌ها اروپایِ جنگ‌ها دله توازن قدرت برقرار هاکردنه؛ یعنی کشورون جا اتی روابط برقرار کاردنه که دِ سمت جنگ هچ‌کامین خله قوی‌ته یا خله ضعیف‌ته نوون تا اتا کشور نتونه تموم اروپا ره بیره. این دوره هلند طلایی دوران هسته که هنر و صنعت و تجارت دله این کشور حرف زیاد داشته. هلندیون این گادِر امپراتوری تشکیل هدانه و مستعمراتی ره آسیا و آفریقا و آمریکای قاره‌ئون دله بساتنه و اروپایِ اقتصادی مرکز بینه. انگلستان که اون گادِر فرانسه جه جنگ داشته، اورانژ ِشاه ره بعنوان شه شاه برسمیت بشناسی‌یه و ات‌که هلند-انگلستان ِاتحاد قدرت پیدا هاکرد بی‌یه.

زمونی که ناپلئون ِجنگ‌ها شروع بیّه، هلندِ دَم دخاته و این کشور جنگ دله فرانسه جه شکست بخارده و اینتی بیّه که باتاویان جمهوری ره ناپلئون این منطقه دله بساته تا هلندیون ِتِک ره دَونده. ات‌که که بگذشته، ناپلئون دِباره هلندِ باتاویان ره هم رقد بدا و شه برار ره بعنوان هلندِ شاه معرفی هاکرده که ۱۸۱۰–۱۸۰۶ حکومت داشته. ناپلئون برار اونتی که وه انتظار داشته، مطیع نیّه و همینسه سال ۱۸۱۳ ناپلئون تصمیم بَیته هلند ره رسماً جزء فرانسه‌ی سامون هاکنه. همون سال ناپلئون شه جنگ‌ها دله شکست بخارده و ونه سامون ره تیکه-تیکه هاکردنه و هلند اَی آزاد بیّه و جنگِ برنده‌ئون وین کنگره دله تصمیم بَییتنه که اتا جدیدِ پادشاهی اونجه بساجن. دِ سال بعد این حکومت هم عوض بیّه و هلند متحد سلطنت بساته بیّه که ۱۸۱۵ تا ۱۸۳۹ وجود داشته. این گادِر بلجیک ره هم هدا بینه هلندِ سامون دله و تا سال ۱۸۳۰ که بلجیکیون انقلاب هاکردنه، این منطقه هلندِ جزء بی‌یه. وقتی سال ۱۸۳۹ هلند بالاخره حاضر بیّه که بلجیک ره برسمیت بشناسه، شه رسمی اسم ره هم عوض هاکرده و اون گادِر تاسا وه ره «هلندِ پادشاهی» گانّه.

این کشور ره جهونی جنگ دوم گادِر نازی آلمانیون بَییتنه و اون جنگ ِپه هلند، بلجیک و لوکزامبورگ، بنلوکس ره تشکیل هِدانه که کم‌کم باعث بیّه اروپا اتحادیه بساته بَوو.

سیاست

[دچی‌ین]

این کشور مشروطه سلطنت هسته و اتا ملکه این کشور ِاتحاد ِنِماد هسته که تشریفاتی زندگی دانّه. عملاً نخست‌وزیر و ونه دولِت کشور ِهمه‌کارونه.

مردمون

[دچی‌ین]

هولند رسمی زوون هولندی (Dutch) هسه. این زوون اتی ژرمنی زوونون ِچلّه جه هسه و آلمانی ره موندنه.

تقسیمات

[دچی‌ین]
  • استان‌ها
استاننیشتنگا
درنتهآسن
فلیوولاندلیلی‌استاد
فریس‌لاندلیوواردن
خلدرلاندآرنهم
خرونینگنخرونینگن
لیمبورخماستریخت
شمالی برابانت   سِرتوخِن‌بوس
شمالی هلند هارلم
افریسلزووله
جنوبی هلند لاهه
اوترختاوترخت
زیلاندمیدل‌بورخ

منابع

[دچی‌ین]
  1. 1 2 مرجع لینک: http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/water-en-veiligheid/vraag-en-antwoord/wat-is-het-normaal-amsterdams-peil-nap.html.
  2. 1 2 مرجع لینک: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2010-387.html.
  3. 1 2 3 4 مرجع لینک: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/erkende-talen.
  4. مرجع لینک: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/erkende-talen/de-nederlandse-gebarentaal-ngt.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 ناشر: World Bank Open Data. هارشی‌ین تاریخ: ۷ اکتبر ۲۰۲۴.
  6. "Bewindspersonen - Regering - Rijksoverheid.nl". Retrieved 25 February 2026. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= (help)
  7. مرجع لینک: https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI.
  8. مرجع لینک: http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=ilc_di12. هارشی‌ین تاریخ: ۲ سپتامبر ۲۰۱۴.
  9. "Human Development Data (1990-2017)". Human Development Report. برنامه عمران ملل متحد. Archived from the original on 30 December 2018. Retrieved 5 June 2019. {{cite web}}: Check date values in: |access-date= و |archive-date= (help)
  10. مرجع لینک: https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/80590ned/line?ts=1540281820727.
  11. مرجع لینک: https://www.randstad.nl/ontwikkelen/salaris/modaal-inkomen. هارشی‌ین تاریخ: ۲۲ آگوست ۲۰۲۴.
  12. 1 2 3 مرجع لینک: https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/inkomstenbelasting/heffingskortingen_boxen_tarieven/boxen_en_tarieven/overzicht_tarieven_en_schijven/u-hebt-in-2019-nog-niet-aow-leeftijd.
  13. مرجع لینک: https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/werk_en_inkomen/pensioen_en_andere_uitkeringen/wanneer_bereikt_u_de_aow_leeftijd/wanneer_bereikt_u_de_aow_leeftijd.
  14. مرجع لینک: https://web.archive.org/web/20190513061527/https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2018/25/pensioenleeftijd-werknemers-met-5-maanden-gestegen.
  15. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 مرجع لینک: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2017/12/pensioenleeftijd-werknemers-in-2016-niet-gestegen.
  16. مرجع لینک: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2018/25/pensioenleeftijd-werknemers-met-5-maanden-gestegen.
  • روزول پالمر (1392). «تاریخ جهان نو» جلد اول. انتشارات امیرکبیر.