ویکیپدیا:امروز واری روز/ژانویه
| ژانویهیِ امروز واری روزون | |||||||
| ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ | ۶ | ۷ | |
| ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ | ۱۳ | ۱۴ | |
| ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ | ۲۰ | ۲۱ | |
| ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ | ۲۷ | ۲۸ | |
| ۲۹ | ۳۰ | ۳۱ | |||||
| امروز واری روز | |||||||
'امروز: تایوان ِتأسیس؛ کوبایِ آزادی روز؛ هایتی و سودان ِاستقلال روز.
- ۱۵۱۵ - لوئی دوازدهم، فرانسهیِ شاه، بمرده.
- ۱۸۰۸ - آمریکایِ بردهئونِ انتقال ممنوع بیّه.
- ۱۹۱۹ - جروم دیوید سالینجر، آمریکایی نویسنده، دنیا بموئه.
- ۱۹۳۴ - آلکاتراز آمریکایِ فدرالِ دولتِ زندون بگردسته.
- ۱۹۷۹ - آمریکا و چین شه سیاسی روابط ره خار هاکاردنه.
- ۱۹۹۳ - چکسلواکی دِتا کشور چک و اسلواکی جه تجزیه بیّه.
- ۲۰۰۲ - یورو (عکس دله: ونه سمبل) رسماً اروپای اتحادیهیِ ۱۲تا عضوِ رسمی پول بیّه.
روز بعد: ۲ ژانویه – روز قبل ۳۱ دسامبر
امروز:
- ۵۳۳ - پاپ ژان دوم (عکس دله) بعنوان کاتولیک کلیسای ِپاپ انتخاب بیّه و تا بمردن گادِر این مقوم سَره دیّه.
- ۱۷۸۸ - جورجیا متحده ایالات آمریکا دله قِرار بَییته.
- ۱۹۶۱ - ارنِست میلر هِمینگویْ، آمریکایی نویسنده، بمرده.
روز بعد: ۳ ژانویه – روز قبل ۱ ژانویه
امروز:
- ۱۵۲۱ - مارتین لوتر ره کافر بنومستنه و وه ره کاتولیک کلیسا جه دَرهاکردنه.
- ۱۹۵۸ - دَهتا انگلیسی کشاورز کارائیب ِمستعمرههِنیشت دله، غربی هند کومپانی ره بساتنه.
- ۲۰۲۰ - ترامپ دستور جه، قاسم سلیمانی ره بغداد فرودگاه وَری بکوشتنه.
- ۲۰۲۶ - آمریکاییشون، ترامپ دستور جه، ونزوئلا ره بمباران هاکردنه تا نیکولاس مادورو حکومت ره دگاردنن و وه ره دستگیر هاکنن. (عکس ترامپ شىنه)
روز بعد:۴ ژانویه –روز قبل: ۲ ژانویه
امروز:
- ۸۳۸ - بابک خرمدین ره معتصم عباسی، سامرا دله، بکوشته.
- ۱۶۴۳ - آیزاک نیوتن، انگلیسی ریاضیدون و فیزیکدون، دنیا بموئه.
- ۱۸۹۶ - یوتا موتحده ایالات آمریکا دله دَربموئه.
- ۱۹۴۸ - میانمار ِکشور بریتانیا جه سِوا بیّه.
روز بعد:۵ ژانویه –روز قبل:۳ ژانویه
امروز:
- ۱۵۹۲ - شاه جهان، هند ِگورکانیون ِشاه، لاهور دله دنیا بموئه.
- ۲۰۰۵ - اریس (عکس دله)، خورشیدی منظومهیِ گتترین کوتوله-سیاره، کشف بیّه.
روز بعد: ۶ ژانویه – روز قبل ۴ ژانویه
امروز: خاجشوئون ِمراسم کاتولیکون ِمیون
- ۱۴۱۲ - ژان دارک، فرانسهیِ ملی قهرمان دنیا بموئه.
- ۱۸۳۸ - ساموئل مورس شه تلگراف ره اولین بار وسّه، مردمِ ره سِراق هدائه.
- ۱۹۱۲ - نیومکزیکو (عکس دله) چل و هفتمین ایالتی بگردسته که متحده ایالات آمریکا دله عضو بَیینه.
روز بعد: ۷ ژانویه – روز قبل ۵ ژانویه
امروز:
- ۱۶۱۰ - گالیله زحل ِچارتا گتِ قمر ره کشف هاکرده.
- ۱۹۲۷ - اولین تلفنی تماس آتلانتیک ِدِ وَر جه انجام بیّه. این تماس لندن جه نیویورک ره بَزه بیّه.
- ۱۹۳۶ - رضا شاه کشف حجاب ره اجرا هاکرده.
- ۱۹۵۳ - هری ترومن، آمریکای رئیسجمهور، بائوته که ونه کشور هیدروژنی بمب ره بساته.
- ۱۹۶۸ - غلامرضا تختی (عکس دله)، ایرانی کشتیگیر و پهلوون، بمرده.
روز بعد: ۸ ژانویه – روز قبل ۶ ژانویه
امروز:
- ۱۷۹۰ - جورج واشنگتن (عکس دله) اولین بار وسّه کشور ِوضعیتِ سخنرانی ره نیویورک دله انجام هِدائه.
- ۱۹۱۲ - آفریقایِ ملی کنگره، جنوبی آفریقای ِآپارتاید ِرقد بوردِن په، این کشور دله تأسیس بیّه.
- ۱۹۳۵ - الویس پریسلی، آمریکایی خونشکَر و بازیگر، دِنیا بموئه.
روز بعد: ۹ ژانویه – روز قبل: ۷ ژانویه
امروز:
- ۱۳۲۴ - مارکو پولو ونیزی جهانگرد، بمرده. (عکس دله)
- ۱۷۸۸ - کنتیکت پنجمین ایالتی بیه که متحده ایالات امریکا دله عضو بَیینه.
- ۱۹۰۸ - سیمون دوبوار فمینیست نویسنده، پاریس دله دنیا بموئه.
- ۱۹۱۳ - ریچارد نیکسون، متحده ایالات سی و هفتمین رئیس جمهور، کالیفرنیا دله دنیا بموئه.
- ۲۰۰۵ - یاسر عرفات ِبمردن په، محمود عباس فلسطین شهگردون تشکیلات دله رییس بیّه.
- ۲۰۰۷ - اپل شه جدیدِ موبایل، که آیفون نوم داشته، ره معرفی هاکرده.
روز بعد: ۱۰ ژانویه – روز قبل ۸ ژانویه
امروز:
- ۸۸۴ - حسن بن زید که علویون تبرستون ِسلسله ره آمل دله بساتبییه و بیست سال تبرستون دله حکومت هاکردبییه، بمرده. (نقشه دله)
- ۱۸۵۲ - امیرکبیر کاشان دله و ناصرالدین شاه دستور جه، بمرده.
- ۱۸۸۳ - تولستوی، روسیهیِ گت ِشاعر، دنیا بموئه.
- ۱۹۰۴ - ژان لئون ژروم، فرانسوی نقاش، بمرده.
روز بعد: ۱۱ ژانویه – روز قبل: ۹ ژانویه
امروز:
- ۶۴۲ - یزدگرد سوم، ساسانیون ِآخرین شا، ره اتا اَسیوبون بکاشته. (عکس دله)
- ۸۱۲ - استوراکیوس، بیزانس ِامپراتور، بمرده.
- ۸۴۴ - میخائیل اول، بیزانس ِامپراتور، بمرده.
- ۱۸۸۰ - میشل اوژن شورول، فرانسوی شیمیدون و محقق، بمرده.
- ۱۹۶۳ - اسپه انقلاب و ارضی اصلاحات ِشیشتا اصل ره محمدرضا شاه اعلام هاکرده که چچینه.
- ۱۹۷۹ - اسلامی انقلاب شورا ره امام خمینی ِدستور په، پاریس جه، ایران دله بساتنه.
روز بعد: ۱۲ ژانویه – روز قبل: ۱۰ ژانویه
امروز:
- ۱۸۷۶ - جک لندن، آمریکایی نویسنده، دنیا بموئه. (عکس دله)
- ۱۹۴۵ - شوروی اتا گتِ حمله ره شرقی اروپا دله علیه نازیون شروع هاکرده.
- ۱۹۵۴ - متحده ایالات امریکا سرد جنگ سَره بائوته که اگه شوروی جه جنگ هاکنه، شه غیرمعمولی اسلحهئون ره دَر اِشنِنده.
- ۱۹۹۸ - اروپای اتحادیه آدم شبیهسازی ره ممنوع هاکرده.
روز بعد: ۱۳ ژانویه – روز قبل ۱۱ ژانویه
امروز:
- ۴۱۰ - موُسس خورناتسی، ارمنی تاریخنویس، دنیا بمو.
- ۱۸۶۴ - ویلهلم وین ، آلمانی فیزیکدون، دنیا بمو. (عکس ونه شنه)
- ۱۹۲۷ - سیدنی برنر، جنوبی آفریقایی دوکتور، دنیا بمو.
روز بعد: ۱۴ ژانویه – روز قبل ۱۲ ژانویه
امروز:
- ۱۸۳۱ - نوتردام قوزکول آسنی ره ویکتور هوگو بنویشته و تَنِک هاکرده. (عکس ونه شىنه)
- ۱۸۷۵ - آلبرت شوایتسر، آلمانی دوکتور و مزرابچی که نوبل صلح جایزه ره بیته، دنیا بمو.
- ۱۹۲۵ - یوکیو میشیما، جاپونی هنرمند و نویسنده، دنیا بمو.
- ۱۹۵۳ - حجتالله حیدری سوادکوهی، مازرونی شاعر، دنیا بمو.
- ۱۹۸۰ - ایندیرا گاندی هند دله اولین زنی بیّه که نخستوزیری جه برسییه.
روز بعد: ۱۵ ژانویه – روز قبل ۱۳ ژانویه
امروز:
- ۱۷۵۹ - بریتانیا موزه (عکس دله) که لندن دله دره، همگون ِهارشیین وسّه افتتاح بیّه، اسائه این موزه بیش از ۷ میلیون تاریخی و فرهنگی اثر ره شه دله دانّه.
- ۱۹۱۹ - روزا لوکزامبورگ، آلمان ِسوسیالیست و انقلابی کمونیست، بمرده.
- ۱۹۴۳ - پنتاگون بازگشایی بیّه. ونه ساختمون آمریکای ِوزارت دفاع شنه و این ساختمون دنیا دله پرظرفیتترین اداری ساختمون هسته.
- ۲۰۰۱ - انگلیسی ویکیپدیا که ویکیپدیای قدیمیترین و گتترین نسخه هسته، این روز بساته بیّه.
روز بعد: ۱۶ ژانویه – روز قبل ۱۴ ژانویه
امروز:
- ۱۵۹۵ - مراد سوم، عثمانی خلیفه و امپراتور، بمرده.
- ۱۹۰۱ - فولخنسیو باتیستا، کوبایِ نظامی دیکتاتور، دنیا بمو. (عکس ونه شنه)
- ۱۹۳۳ - سوزان سونتاگ، آمریکایی نویسنده و تئورسین، دنیا بمو.
- ۱۹۵۷ - آرتورو توسکانینی، ایتالیایی مزرابچی، بمرده.
- ۱۹۷۹ - عالیه، آمریکایی خونشکر، دنیا بمو.
روز بعد: ۱۷ ژانویه – روز قبل ۱۵ ژانویه
امروز:
- ۱۷۰۶ - بنیامین فرانکلین آمریکایی نویسنده و متفکر دنیا بموئه.
- ۱۸۹۹ - آل کاپون، آمریکای معروفترین خلافکار دنیا بموئه.
- ۱۹۹۱ - آمریکا، عراق ره حمله هاکرده تا اینتی کویت ره صدام دَس جه، آزاد هاکنه. (عکس دله)
روز بعد: ۱۸ ژانویه – روز قبل ۱۶ ژانویه
امروز:
- ۱۶۸۹ - مونتسکیو، فرانسوی نویسنده، دنیا بموئه.
- ۱۷۷۸ - جیمز کوک بتونستخ هاوایی ره کشف هاکنه و وشون ره ساندویچ جزایر بنومه.
- ۱۸۷۴ - اولین ماشین ره آرتور کاتوسل بساته و ونه نوم ره «کاتوسل گاری» بنومسته.
- ۱۹۰۲ - شهر ریاض ره ملک عبدالعزیز بَییته و سعودی عربستون ِنیشتنگا هاکرده.
- ۱۹۳۶ - ماکسیم گورکی (عکس دله) روسی نویسنده بمرده.
روز بعد: ۱۹ ژانویه – روز قبل ۱۷ ژانویه
- امروز
- ۹۳۵ - مردآویج، زیاریون ِاولین امیر، ره چنتا ترکِ خدمتکار بکاشتنه.
- ۱۴۰۵ - تیمور لنگ، تیموریون ِمهمترین شاه، بمرده.
- ۱۴۹۲ - مسلمونا «غرناطه» دله شکست بخاردنه و این شهر ره ایسپانیایی مسیحیون بَییتنه.
- ۱۶۲۹ - شاه عباس اول ، صفویون ِشاه، بمرده.
- ۱۷۳۶ - جیمز وات، اسکاتلندی فیزیکدون و مخترع و صنعتی انقلاب ِپییر، دِنیا بموئه.
- ۱۷۹۸ - اگوست کنت، فرانسوی فیلسوف و جامعهشناسیِ پییر، دنیا بموئه.
- ۱۸۳۹ - پل سزان، فرانسوی نقاش، دنیا بموئه.
- ۱۸۸۳ - اولین بار وسّه، اتا رشتهای لامپ، که توماس ادیسون (عکس دله) بسات بییه، نیوجرسی دله سو بیّه.
- ۱۹۹۰ - اشو، هندی عارف، گورو و فیلسوف، بمرده.
روز بعد: ۲۰ ژانویه – روز قبل ۱۸ ژانویه
- امروز
- ۱۸۹۳ - لائوس ره فرانسویون بَییتنه.
- ۱۸۹۶ - ایکس ری ره ویلهلم کنراد رونتگن، آلمانی فیزیکدون، (عکس دله) کشف هاکرده.
- ۱۹۸۳ - گارینشا، برزیلی فوتوالیست، بمرده.
- ۱۹۸۶ - مارتین لوتر کینگ ِروز اولینبار متحده ایالات آمریکا دله ملی جشن اعلام بیّه.
- ۱۹۹۰ - هایده ایرانی خونشکَر، بمرده
روز بعد: ۲۱ ژانویه – روز قبل ۱۹ ژانویه
- امروز
- ۱۸۹۸ - ارنست همینگوی آمریکایی نویسنده، دنیا بموئه. (عکس دله)
- ۱۸۸۹ - پیتیریم آلکساندروویچ سورکن، آمریکایی و روستبار جامعهشناس، دنیا بموئه.
- ۱۹۶۰ - ایران ره ۱۷تا اوستان و ۱۴۸تا شهرستون جه تقسیم هاکردنه.
روز بعد: ۲۲ ژانویه – روز قبل ۲۰ ژانویه
امروز:
- ۱۹۰۱ - ملکه ویکتوریا، بریتانیایِ حاکم، بمرده.
- ۱۹۱۸ - اوکراین شوروی جه سِوا بیّه.
- ۱۹۴۶ - مهاباد جمهوری ایران کوردستون دله بساته بَیییه. (عکس دله)
- ۱۹۴۹ - چینی کمونیستون پکن ِشهر ره بَییتنه.
- ۱۹۶۸ - لئو لانداو، شوروی ِفیزیکدون، دنیا بموئه.
روز بعد: ۲۳ ژانویه – روز قبل: ۲۱ ژانویه
- امروز
- ۱۱۶۵ - رستم شاه غازی (عکس دله)، باوندیون ِگتترین اسپهبد، بمرده.
- ۱۸۳۲ - ادوار مانه، فرانسوی نقاش، دِنیا بموئه.
- ۱۹۱۹ - فاشیستون ِحزب ایتالیا دله موسولینی دَس تأسیس بیّه.
- ۱۹۴۴ - ادوارد مونک نروژی و اکسپرسیونیسم ِنقاش، بمرده.
- ۱۹۵۰ - اورشلیم ره اسرائیل ِنیشتنگا انتخاب هاکردنه.
- ۱۹۸۹ - سالوادور دالی، ایسپانیایی نقاش، بمرده.
روز بعد: ۲۴ ژانویه – روز قبل ۲۲ ژانویه
امروز:
- ۱۷۴۲ - کارل هفتم روم مقدس امپراتور بیّه.
- ۱۹۳۰ - محمود فرشچیان، ایرانی مینیاتوریست، دنیا بموئه.
- ۱۹۱۷ - ارنست بورگناین، آمریکایی بازیگر، دنیا بموئه.
- ۱۹۶۵ - سر وینستون چرچیل بریتانیایی سیاستمدار و نویسنده که نخستوزیر هم بییه، بمرده. (عکس دله)
روز قبل ۲۳ ژانویه - روز بعد: ۲۵ ژانویه
امروز:
- ۱۷۵۵ - روسیه دله مسکویِ دولتی دانشگاهِ بساتِن ِدستور صادر بیّه.
- ۱۹۱۹ - ملل جامعه تأسیس بیّه.
- ۱۹۲۴ - زمستونی المپیک ِاولین دوره فرانسه ِمون بلان دله، بیش از ۲۰۰ ورزشکار جه، شروع بیّه. (عکس دله)
- ۱۹۷۱ - عیدی امین اتا کودتا دله قدرت ره دست بَییته و شه هشت ساله حکومت دوره ره اوگاندا دله شروع هاکرده.
- ۲۰۱۰ - علی حسن المجید، صدام ِعامیپِسِر، اعدام بیّه.
.روز بعد: ۲۶ ژانویه – روز قبل ۲۴ ژانویه
امروز: استرالیایِ ملّی روز، هند ِجمهوری روز و اوگاندایِ استقلال روز
- ۱۸۹۱ - نیکلاوس اتو، آلمانی مهندس و مخترع، بمرده.
- ۱۹۶۳ – ایران دله اسپه انقلاب ِرفراندوم برگزار بیه.
- ۱۹۶۳ - ژوزه مورینیو، پرتغالی مربی، دِنیا بموئه. (عکس دله)
- ۱۹۹۸ – بیل کلینتون، آمریکایِ رئیسجمهور، اعتراف هاکرده که مونیکا لوینسکی ره بـِگائه.
- ۲۰۰۴ – افغانستون ِجدید ِاساسی قانون ره حامد کرزی، امضا هاکرده.
روز بعد: ۲۷ ژانویه – روز قبل ۲۵ ژانویه
امروز: هولوکاست ِیادبود ِجهونی روز
- ۱۵۵۷ - شاه عباس، صفویون ِشاه، دنیا بموئه.
- ۱۹۵۱ - محمد مصدق بائوته که اجازه نَدِنه بریتانیا «آگرمان» ره ایران ِسفیر هاکنه، همینسه بریتانیای ِخارجی امور ِوزارت بائوته که دیگه هیچکی ره سفیر بَیِّن وسّه نَرِسِندِنه.
- ۱۹۶۵ - امیر عباس هویدا ایران ِنخستوزیر بیّه.
- ۲۰۱۱ - عربی بهارون ِگادِر یمن دله ۱۶٬۰۰۰ مخالف صنعا دله جمع بَیینه و اینتی یمن انقلاب شروع بیّه.
- ۲۰۱۴ -روژاوا دولِت (عکس دله) سوریهی ِکوردیهنیشت مناطق دله شه موجودیت ره اعلام هاکرده و اساسی قانون ره تَنِک هاکرده.
روز بعد: ۲۸ ژانویه – روز قبل ۲۶ ژانویه
امروز:
- ۱۸۱۳ - پراید اند پرجودایس (غرور و تعصب) کٮتاب ره جین آستین بنویشته و تنک هاکرده.
- ۱۲۲۵ - توماس آکویناس، مسیحی فیلسوف، دنیا بمو. (نقاشی ونه خَوِری شنه)
- ۱۹۱۲ - جکسون پولاک، آمریکایی ابسترکت اکسپرسیونیسم نقاش، دنیا بمو.
- ۱۹۳۹ - ویلیام باتلر ییتس، ایرلندی شاعر، بمرده.
- ۱۹۴۰ - کارلوس اسلیم، مکزیکی پولدار مردی، دنیا بمو.
- ۱۹۵۵ - نیکولا سارکوزی، فرانسوی سیاستمدار، دنیا بمو.
- ۱۹۷۸ - جانلوئیجی بوفون، ایتالیایی گلر، دنیا بمو.
روز بعد: ۲۹ ژانویه – روز قبل ۲۷ ژانویه
امروز:
- ۱۸۶۰ - آنتوان چخوف، روسی نویسنده، دنیا بموئه. (عکس دله)
- ۱۹۵۴ - اپرا وینفری، آمریکایی مجری، دنیا بمو.
روز بعد: ۳۰ ژانویه – روز قبل ۲۸ ژانویه
امروز:
- ۱۰۱۸ - بائوتسن صلح په، لهستون و روم مقدس امپراتوری شه جنگ ره کنار دینگونه.
- ۱۹۶۸ - فلیپه شیشم، إسپانیای شاه، دنیا بمو. (عکس ونه شىنه)
روز بعد: ۳۱ ژانویه – روز قبل ۲۹ ژانویه
امروز:
- ۱۵۰۴ - فرانسه راقاضی دکته که ناپل ره هاده آراگون دستپه.
- ۱۵۴۳ - توکوگاوا ایهیاسو، جاپون معروف شگون، دنیا بمو.
- ۱۶۰۶ - اتا کاتولیک مردی خاسته بریتانیای پارلمون ره بترکنه که سرصاب بئینه و وه ره بکوشتنه. این اتفاق دکتی ره باروت توطئه گننه و جشن گیرنه. (عکس ونه شىنه)
- ۱۹۲۹ - لئون تروتسکی ره شوروی جه تبعید هکردنه.
- ۱۹۶۸ - نائورو شه إستىقلال ره اعلام هاکرده و استرالیا جه سىوا بیه.
روز بعد: ۱ فوریه – روز قبل ۳۰ ژانویه