کوبیسم

گوئرنیکا (۱۹۳۷)، پابلو پیکاسو.

کوبیسم اتا نقاشی ره تأثیرگذار سبک بی‌یه که قرن بیستم میلادی، پابلو پیکاسو و ژرژ براک وه ره پاریس دله، بین سال‌های ۱۹۰۷ تا ۱۹۱۴ شکل هدانه. کوبیسم سبک، تأکید دارنه که تابلویی که ونه سر نقاشی هکشی هسه، د بعدی هسته. اینتا سبک دله دیگر قدیمی سنت‌هایی که پرسپکتیو ، پچیک‌ساجی ، مدل‌سازی و کیاروسکورو دسوری، خاستنه طبیعت ره عیناً بکشن، رد وونه و کوبیست ِنقاش نخانه فورم، بافت، رنگ و فضا ره تقلید هاکنه؛ وه خانه درعوض اتی جایگزین و نو واقعیت ره نقاشی دکشه.

سبک

«کوبیسم» نوم ره لویی واکسل که اتا منتقد بی‌یه، این سبک ِسر بشته. وه خاسته اینتا کلمه جه ژرژ براک ِاتا نقاشی ره ریک هچینه. براک و پیکاسو خله اوائل پل سزان جه اقتباس کردنه و ونه نقاشیون دسوری ره شه سبک-سیاق جه کشینه. فی‌المثل براک «له‌استاک سره‌ئون» نقاشی دله سره-خانه‌یِ إندا، دارونِ استوانه‌ای فورم و رنگ‌هایی که ویشته قهوه‌ای-سَوز چم دارنه، مخاطب ره سزانِ منظره‌ئون یاد یارنه. یا مثلاً پیکاسو سال ۱۹۰۷ پنج‌تا لختِ زنان ره «آوینیون ِکیج-کیجا» نقاشی دله کشنه که بشکسته و زاویه‌دار خط-خط دارنه و جای اینکه پرسپکتیو ره رعایت هاکنه، قرمز و آبی جه گرمی و سردی ره سراق هدا و گرم‌تر یعنن جلوتر دره و کهو-رنگ یعنن عقب‌تر إستا.

کوبیسم ۱۹۱۰ جه تا ۱۹۱۲ رِمبِش دکته. این گدر أنده براک و پیکاسو نقاشی هئی ره موندنه که ننشنه تشخیص هدائن کمین‌تا تابلو ره کمین‌تا نقاش دکشی‌یه. وشون فورم ره تجزیه-تحلیل کردنه. وشون راستِ خط جه نقاشی کشینه و همین‌سه بعضی گدر وشون نقاشی ویشته موجستمه‌سازی ره مونه. وشون رنگ‌آمیزی ره هم تغییر دانه و ویشته گدر فقط اتا طیفِ رنگ جه کار زونه تا مخاطب ویشته فورم جه دقت هاکنه و رنگ ره دربند نوو. مثلاً «ماندولین‌زن کیجا» دله، پیکاسو فقط قهوه‌ای و کلین‌رنگ و ات‌که سایه دله سوز-کهو کار بزو. تک‌رنگ نقاشی باعث بی‌یه دپیت-دپیت طرح بتتر دکشی بوه. وشون خاستنه جای این که نقاشی دله‌طرفی جولی پیدا هاکنه و پرسپکتیو انگار تابلو دله‌وری بوره، اتی بکشن که نقاشی خال کندی تابلو درون جه در-بزنه و بریم بئه. همین‌سه وشون نقاشی دله وسط خله امبس هسته و هرچی کناره إنه تنک‌ته وونه.

۱۹۱۲ جه مردم ویشته کوبیسم ره توجه هاکردنه و وشون آثار هم ات‌که تغییر هاکردنه. این مرحله ترکیب یا سنتز ره نقاشی دله بکار بیاردنه. رنگ ره ویشته کار بزونه و تک‌رنگی حالت جه خارج بئینه. وشون نقاشی حلا تیکه-تیکه و دِ بعدی بی‌یه ولی گت‌ته-گت‌ته بینه و شه‌خد ره ویشته قراب‌بدا دیاری دانه. وشون حتا کاغذ-تیکه و روزنومه-پاره ره گیتنه تابلو سر ماسنینه و وه ره گتنه کلاژ. اینتی خاستنه هاپرسن که واقعیت و توهمِ فرق چچی‌یه؟

هنرمندون

پیکاسو و براک اینتا رمبش ره راه دینگونه و معروف‌ترین نقاشیون ره کوبیسم سبک دله بکشینه؛ ولی فرناند لژر، رابرت دلونه، سونیا دلونه، خوآن گریس، راجر دلا فرسنای، مارسل دوشان، آلبر گلیز و ژان متزینگر دسوری نقاش هم درنه که این سبک دمباله ره بیتنه. کوبیسم حتا نقاشی جه یور بورده و موجستمه‌سازی و معماری دله وارد بیه. الکساندر آرچیپنکو، ریموند دوشان و ژاک لیپچیتز موجستمه‌ئون ره کوبیستی دونّه. لوکوربوزیه هم این سبک جه معماری و بنا بساتن دله استفاده هاکرده و ونه آثار إسا یونسکو جهونی میراث دله ثبت هستنه.

منابع

• Alicja Zelazko. «Cubism» ‎(انگلیسی)‎. britannica. هارشی‌یه بیی ۵ Jan. ۲۰۲۵ گادِر.