نیما یوشیج
| کارون مهم وه | بساتن شعر نوی فارسی ، مزرونی شعر بائوتن |
| مذهب | تشیع |
| پییر و مار اسم | ابراهیمخان اعظامالسلطنه |
| وچون' | |
| - تعداد وچون | اتا ریکا |
| - ایسم وچون | شراگیم |
| دنیا بموئن' | |
| - جاء دنیا بموئن' | یوش ، نور ، مازرون |
| - زمون دنیا بموئن' | ۲۱ آبان۱۲۷۴(22تیرما تبری) |
| بمردن | |
| - جاء بمردن | شمیران ، تهران |
| -زمون بمردن | ۱۳ دی۱۳۳۸ |
| معروفترین کتاب | قصه رنگ پریده ، منظومه نیما،خانواده سرباز،ای شب،افسانه،مانلی،افسانه و رباعیات،ماخ اولا،شعر من،شهر شب و شهر صبح،ناقوس قلم انداز،فریاد های دیگر و عنکبوت رنگ،آب در خوابگه مورچگان،مانلی و خانه سریویلی،مرقد آقا،کندوهای شکسته،آهو و پرندهها،توکایی در قفس |
| زنا اسم | عالیه جهونگیر |
| پایگاه اینترنتی | [۱] |
| جاء سکونت | یوش ، تهران ، آمل ، آستارا |
علی اسفندیاری یا علی نوری مشهور به نیما یوشیج (بزائه ۲۱ آبان ۱۲۷۴ خارشیدی برابر ۲۲ تیرما تبری، یوش ِمله مازرون ِاوستان دله-بمردهی ۱۳ دی ۱۳۳۸ خارشیدی شمیرون ِتهران) شاعر موعاصر مازرونی هسته. وه بونیانگوذار شعر نو فارسی هسته. علی اسفندیاری یوشیج با مجموعه تأثیرگوذار افسانه که ابّلین شعر نو پارسی بییه، فضای راکد شعر ایران اینقیلابی دله پا هکرده. علی اسفندیاری عقلمندونه تموم بونیادئون و ساختارئون شعر کوهن فارسی ره رِقِد هدائه. شعر نو عونوانی بییه که خاد ِعلی اسفندیاری به هونرش بییشت بییه. تموم جریانئون اصلی شعر موعاصر فارسی مدیون این انقیلاب و تحوّولی هسنه که علی اسفندیاری شروء هکرده.
دله |
[دچیین] زندگی
[دچیین] وچهگی
علی اسفندیاری در سال ۱۲۷6 هجری شمسی روستای یوش از توابع بخش بلده شهرستون نور دله کنارهکته. ونه پییهر ابراهیمخان اعظامالسلطنه موتعلق به خانوادهئی قدیمی مازرون بییه و به کشاورزی و گالشی مشغول بییه. پییهر ِعلی اسفندیاری زندگی روستایی، تیراندازی و اسبسیواری ره به وه یاد هدائه. علی اسفندیاری تا سن 12 سالگی شه مَله دله زندگی کارده.علی اسفندیاری بخوندستن و بنویشتن ره ملّای ده ِپَلی یاد بیته ولی دلخوشی چندونی از وه نداشته چون وه ره زوئه.
[دچیین] تهرون دله
دوازده ساله بییه که به همراه خانواده بورده تهران و مدرسه سن لویی دله مشغول تحصیل بیّه. مدرسه دله از وَچهئون کنارهگیری کارده و به گفته خادش با اتا از رَفخونش مودام از مدرسه فرار کارده و بعد از مودّتی با تشویق اتا از معلمئونش به ایسم نیظام وفا به شعر بائوتن مشغول بیّه و در همون زمون با زوون فرانسه آشنایی پیدا هکرده و شعر بائوتن به سبک خراسونی ره شروء هکرده. بعد از تموم بیّن درس علی اسفندیاری ویزارت دارایی دله مشغول کار بیّه. اما بعد ِزمونی این کار ره به میل خادش نَدییه و وه ره آزاد هکرده.
[دچیین] ایجتیمائئ کارهئون
دورون نوجوونى و جوونى علی اسفندیاری موصادف هسته با زمون ایتیفاقات سیاستی - ایجتیمائى ایران میثل اینقیلاب مشروطه و جنگل نهضت و بساتهبیّن گیلون جه موری ، روح حساس نیما نتونسته از این توفانئون ایجتیمائى بى تاثیر بمونه. علی اسفندیاری از نظر سیاستى تفکّور چپی داشته، و با نشریه سرخ ِایران اتا از نشریات حزب کمونیست ایران (دهه ۱۹۲۰) که ونه گـَگَ لادبن سردبیر وه بییه و در رشت چاپ و مونتشر بییه همکارى قلمى داشته. از جومله تصمیم بیته به میرزا کوچک خان جنگلی کومک هکنه. دیرته در دهه بیست خارشیدى در ابلین کونگره نویسندگون ایران عضو هیأت مودیره کونگره بییه و شعرون وه در نشریات چپگراى این دورون مونتشر بییه.
[دچیین] تشکیل خانواده
در سال ۱۳۰۵ با عالیه جهونگیر ایزدیواج هکرده تا به بائوته خادش از افکار پریشون رها بوّه [۱] درست یک ماه بعد از ایزدیواج، پدرش ابراهیم نوری بمرده [۲] همین زمون چند شعر از وه کیتاب خانواده سربازدله چاپ بیّه [۳] وه که این زمون به دلیل بیکاری سرهنشین بیبیه تنهایی دله به شعر بائوتن روبیارده و به عوض هکردن شعر فارسی فکر کارده اما چیزی مونتشر نکارده. [۴]
[دچیین] ترک تهرون
به سال ۱۳۰۷ خورشیدی محل کار عالیه جهونگیر همسر علی اسفندیاری به آمل اینتیقال پیدا هکرده. علی اسفندیاری هم با وه به این شهر بورده. یک سال بعد وشون به رشت بوردنه. عالیه اینجه مودیر مدرسه بییه و علی اسفندیاری ره سرزنش کارده که چچی وسّه کار نکانده.[۵]وه مودتی هم در دبیرستان حکیم نیظامی آستارا شروء هکرده به درس هدائن.
[دچیین] ایسم عوض هاکردن
علی اسفندیاری در سال ۱۳۰۰ خارشیدی ایسم خادش ره به نیما تغییر هدائه. نیما ایسم اتا از شائون باوندیون بییه و به معنی گت ِکمون هسته. وه با همین ایسم شعرون خادش ره ایمضا کارده. ابلین سنهئون صدور سهجلدی ایسم وه نیماخان یوشیج ثبت بیّه.[۶]
[دچیین] آغاز شاعری
نیما در سال ۱۳۰۰ منظومه قصه رنگ پریده ره که یک سال پیش بائوت بییه هفتهنامه قرن بیستم میرزاده عشقی دله به چاپ برسنیه.[۷] این منظومه موخالفت بسیاری از شاعرون سونّتی و پیرو سبک قدیم میثل ملک الشوعرای بهار و مهدی حمیدی شیرازی ره راست هاکرده. شاعرون سونتی به مسخره و آزار وه دست بزونه. نیما پس از مودتی به درس هدائن توی مدرسهئون موختلف از جمله مدرسه عالی صنعتی تهرون و همکاری با روزنامهئونی میثل مجله موسیقی و مجله کویر انجوم هدائه.
[دچیین] شعر نیمایی
گت بنویشته ره بخوندین: شعر نیمایی
[دچیین] آثار نیما
منظومه قصه رنگ پریده در حقیقت ابلین اثر منظوم نیمایی هسته که در قالب مثنوی (بحر هزج مسدس) سروده بیه. شاعر در این اثر زندگی خادش ره روایت هکرده و از خلال وه به مفاسد ایجتیماعی دپیته.[۸] بخش ابّل این کار در قرن بیستم چاپ بیبیه. سپس افسانه ره بائوته که ونه دله روحی رمانتیک حاکم هسته و به عشق نیز نیما هارشائئ دیگرگونه دانه و عشق عارفانه ره رد کانده.[۹] چنان که خطاب به حافظ میگوید: حافظا این چه کید و دروغ است کز زبان می و جام ساقی است نالی ار تا ابد باورم نیست که بر آن عشق بازی که باقی است من بر آن عاشقم کو رونده است نیما در این آثار و اشعاری میثل خروس و روباه، چشمه و بز ملاحسن مسألهگو افکاری ایجتیمائی ره گانه اما قالب اشعار قدیمی هسته. مشخص ِکه وه مشق شاعری کانده و هنوز راه خادش ره پیدا نکارده. [۱۰] با این حال انتشار افسانه دونیای ادبیات اون زمون ره تکون هدائه.[۱۱] ای شو هم در هفتهنامه نوبهار محمدتقی بهار چاپ بیّه و جنجالی راست هاکرده.[۱۲]
[دچیین] زندگی شخصی
نیمایوشیج جوونی دله عاشق ات کیجا بیّه، ولی به دلیل ایختیلاف دینی نتونسته با وه ایزدیواج هکنه. [۱۳]بعد از این شکست وه عاشق کیجائی روستایی به ایسم صفورا بیه و خواسته با وه ایزدیواج هکنه ولی کیجا نخواسته بهیه شهر دله[۱۴] نیما صفورا ره زمون اودکتن روخنه دله بدی بییه. این منظره شاعرونه و شیکست عشق پیشین ایلهامبخش وه توی بائوتن افسانه بییه.[۱۵]
آخر نیما در ۶ اردیبهشت ۱۳۰۵ خورشیدی ایزدیواج هکرده . ونه زِنا عالیه جهونگیر میرزا اسماعیل شیرازی ِوچه و خواخِرزائ میرزا جهانگیر صوراسرافیل بییه.[۱۶] حاصل این ایزدیواج که تا پایان عمر دوام داشته ات ریکا با ایسم شراگیم بییه که الآن آمریکا دله دره . شراگیم در سال ۱۳۲۴ خارشیدی کنارهکته.[۱۷]
[دچیین] نیما سره
نیما یوشیج ِپییهری سره یوش دله، ساختمونی هسته که قدمت وه به دوره قاجارون رسنه. این بنا به شماره ۱۸۰۲ از سوی سازمون میراثفرنگی به عونوان اثر میلی ثبت بیه و حفاظت وانه.
[دچیین] بمردن
نیما در ۱۳ دی ۱۳۳۸ بمرده و ایمامزاده عبدوالله تهرون دله چال هکردنه. بعدأ در سال ۱۳۷۲ خورشیدی بنا به وصیت وه جینازه وه ره بوردن ونه سره. مزار وه کینار مزار ونه دَدَ ، بهجتالزمان اسفندیاری (درگذشته به تاریخ ۸ خرداد ۱۳۸۶) و مزار سیروس طاهباز وسط حیاط دله دره.
[دچیین] کتابشناسی
[دچیین] اشعار
- قصه رنگ پریده
- منظومه نیما
- خانواده سرباز
- ای شب
- افسانه
- مانلی
- افسانه و رباعیات
- ماخ اولا
- شعر من
- شهر شب و شهر صبح
- ناقوس قلم انداز
- فریادهای دیگر و عنکبوت رنگ
- آب در خوابگه مورچگان
- مانلی و خانه سریویلی
- مرقد آقا (داستان)
- کندوهای شکسته (داستان)
- آهو و پرندهها (شعر و قصه برای کودکان)
- توکایی در قفس (شعر و قصه برای کودکان)
[دچیین] آثار تحقیقی، نامهها و یادداشتها
- دونامه
- ارزش احساسات
- تعریف و تبصره و یاددااشتهای دیگر
- دنیا خانه من است
- نامههای نیما به همسرش - عالیه جهانگیر
- حرفهای همسایه
- کشتی توفان
- مجموعه کامل اشعار(تدوین توسط سیروس طاهباز)
[دچیین] آثار درباره نیما
- مهدی اخوان ثالث، بدعتها و بدایع نیما یوشیج
- مهدی اخوان ثالث، عطا و لقای نیما یوشیج
- شاپور جورکش، بوطیقای شعر نو
- بهمن شارق، نیما و شعر فارسی، بررسی و نقد آثار نیما یوشیج
- حسین صمدی، کتابشناسی نیما
- سیروس طاهباز و محمدرضا لاهوتی، یادمان نیما یوشیج
- محمد عبدعلی، فرهنگ واژگان و ترکیبات اشعار نیما یوشیج
- محمود فلکی، نگاهی به شعر نیما
- حمید حسنی، موسیقی شعر نیما (تحقیقی در اوزان و قالبهای شعریِ نیمایوشیج)
- سیروس طاهباز،کماندار بزرگ کوهساران: زندگی و شعر نیما یوشیج
- محمد حقوقی، نیما یوشیج: شعر نیما یوشیج از آغاز تا امروز، شعرهای برگزیده تفسیر و تحلیل موفقترین شعرها
- سعید حمیدیان،داستان دگردیسی: روند دگر گونیهای شعر نیما یوشیج
- سیاوش کسرایی، در هوای مرغ آمین: نقدها، گفت و گوها و داستان ها
- محمدعلی شهرستانی، عمارت دیگر (معنی شعر نیما) در پنج بخش
- تقی پورنامداریان، خانهام ابری است: شعر نیما از سنت تا تجدد
- عطاالله مهاجرانی، افسانة نیما
- امید طبیب زاده، نگاهی به شعر نیما یوشیج: بحثی در پیدایش نظامهای شعری، انتشارات نیلوفر
[دچیین] منابع
- ↑ (یادمان علی اسفندیاری یوشیج، به کوشش سیروس طاهباز، صفحه ۴۰)
- ↑ (نامههای علی اسفندیاری ، صفحه ۲۰۵)
- ↑ (گزیده اشعار علی اسفندیاری یوشیج، صفحه ۱۸)
- ↑ (بدعتها و بدایع علی اسفندیاری یوشیج، نوشته مهدی اخوان ثالث، صفحه ۱۹)
- ↑ (گزینه اشعار نیما یوشیج، صفحه ۱۸)
- ↑ (اسنادی درباره نیما یوشیج، به کوشش علی میرانصاری، چاپ ابّل، انتشارات سازمون اسناد میلی، صفحه ۷۳)
- ↑ (اسنادی درباره نیمایوشیج، صفحه ۷۳)
- ↑ (از صبا تا نیما، جلد 2 صفحه ۴۶۷)
- ↑ (نظریه ادبی نیما، دکتر منصور ثروت، صفحه 11)
- ↑ (نظریه ادبی نیما، صفحه 12)
- ↑ (از صبا تا نیما، جلد 2، صفحه ۴۶۸ تا ۴۶9)
- ↑ (چشمانداز شعر نو فارسی، نوشته حمید زرینکوب، صفحه ۴9)
- ↑ (گوزینه اشعار نیما یوشیج، به کوشش یداله جلالی پنداری، صفحه ۱۳)
- ↑ از صبا تا نیما، یحیی آریانپور، جلد 2 صفحه ۴۶۷
- ↑ خطای یادکرد: برچسب
خطای یادکرد: برچسپ<ref>درون<references>صفت نام را ندارد.
