فلاند

ویکی‌پدیا، آزادِ دانشنومه، جه
(فنلاند جه بموئه)
کپّل بیّن به: بگردستن، بخوندستن

مختصات: شرقی‌°۲۷ شمالی‌°۶۵ / °۰۲۷شرقی °۶۵شمالی / ۰۲۷;۶۵

|

Suomen tasavalta
Republiken Finland
فنلاند
ملی شعار-
ملی سروداَمه وطن
نیشتنگا
(و گتترین شهر)
هلسینکی
شرقی′۴°۱۸ شمالی′۲۱°۵۹ / ۱۸٫۰۶۷غرب ۵۹٫۳۵جنوب / -۱۸٫۰۶۷;-۵۹٫۳۵
رسمی زوون فلاندی و سوئدی
حکومت ِنوع جمهوری
حاکمون نوع 
رئیس جمهور
نخست وزیر

سالی نینیستو
الکساندر اشتوب 
موارد منجر به تشکیل
روسیه جه
۱۹۱۷
گتی
 -  گتی ۳۳۸،۱۴۵کیلومتر مربع (۶۴ام)
 -  ‌ئو‌ (٪) ۱۰٬۰
جمعیت
 -  سرشماری ۵٫۳۲۵٫۶۴۲ 
(۱۱۱ام)
 -  جمعیت انبسی ۱۶‎/km۲‏ (۲۰۱ام)
جی‌دی‌پی (تخمین ۲۰۰۷)
 -  مجموع ۱۸۶ میلیارد یورو ۲۰۰۸ 
 -  سرانه ۲۷۱۰۰ یورو ۲۰۰۹

نرخ تورم=۲٫۷ % (۲۰۰۸) بیکاری= ۶٫۴ % ۲۰۰۸ نرخ سواد= در حدود ۱۰۰%

رتبه سرانه تولید ناخالص داخلی = ۱۲ام 
اچ‌دی‌آی (۲۰۰۷) ۰٫۹۵۲ دلار (بالا) (۱۱ام)
پول یکا یورو (EUR)
زمونی منطقه EET (جهونی ساعت+۲)
 -  تابستونی (DST) DST (جهونی ساعت)
اینترنتی دامنه .fl
تلفن پیش‌شماره +۳۵۸+

فَنلاند یا فَلّاند اتا کشور نوم هسته که اسکاندیناوی و اروپا دله دَره. این کشور نیشتنگا (=پایتخت) هلسینکی هسته. فلاند ۵٫۴ میلیون نفر جمعیت دانّه و حدوداً یک میلیون نفر فقط ونه نیشتنگا دله دَرنه. فلاند ِگتی (=مساحت) سَر اروپای ِهشتمین کشور هسته و ونه جمعیت همه‌ی ِکشورون جه این قاره دِله تَنِک‌ته (=کم‌تراکم‌تر) هستنه.

دِتا زوون ِفلاندی و سوئدی این کشور دله رسمیت دارنه. ۹۰ درصد این کشور دله فنلاندی‌زوون هستنه و سوئدی فقط چنتا ساحلی منطقه دله غرب، جنوب، و اُلند ِجزیره دله گپ بَزه وانه. این کشور دله حدوداً ۷۸ درصد لوتری‌مذهب هَستنه که مسیحیت ِپه‌روونه و ۲۰ درصد دیگه بی‌دین هستنه.[۱] فنلاند ره فنلاندی زوون دله سوئومی (Suomi) گانّه و فَنلاند و فَلّاند ِکلمات ره فرانسوی جه بَییتنه.

فنلاند قرن دوازَّهم جه تا اوائِل قرن نوزدهم سوئد ِسامون دله دَیّه و اون گادِر جه روسیه‌ی شه‌گردون مناطق جه بیّه و این وضعیت ره تا روسیه انقلاب زمون ادامه هِدا. فلاند اروپای اتحادیه عضو هم هسته و ونه پول ِیکا یورو هسته. فلاند ِمردِم ِزندگی خله راحته و وشون ِزندگی کیفیت بالا دَره.

جغرافی[دچی‌ین]

فنلاند شمال جه نروژ، شرق جه روسیه و غرب جه سوئد جه هم‌سامون هَسته. بوتنی خلیج ونه غرب، فلاند ِخلیج ونه جنوب و بالتیک دریا ونه جنوب‌غربی دَرنه. فلاند ره دریامونائون (=دریاچه‌ها) و جنگلون ِکشور دونّه چون ونه ۱۰ درصد ره دریامونائون دَپوشِنینه و ۷۳ درصد جنگل دارنه. رشته‌کوهون هم ونه شمالی نیمه دله زیادنه. این کشور دله ۲۰٬۰۰۰تا جزیره دانّه که سرجمع وشون گَتی ۱۰۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع وانه. تابستون‌ها فلاند دله کوتا و زمستون‌ها بلندنه. لاپلند (فلاند ِشمالی ایالت) دله، زمستون بیّه په، دِ ماه خورشید دَرنِنه و تابستون هم دِ ماه خورشید مار نَشونه. فلاند دومین کشوری هسته که بالاترین مناطق دله دَرنه و فقط ایسلند ِمختصات ونجه بالاته هسته.

تاریخ[دچی‌ین]

فلاند ِتاریخ مهمترین اتفاقات اینان هَستنه:

  • فلاند ِقدیمی مردمون ِنژاد فین بی‌یه که اواخر قرن اول و اوایل قرن دوم میلادی شه مهاجرت ره شروع هاکِرد بینه.
  • قرن دوازدهم فنلاندی‌ها که خاستنه شه سامون ره روس‌ها حمله جه دَرامان دارِن، سوئد جه کومِک بِخاستنه و اینتی فلاند سوئد ِمستعمره بیّه.
  • سوئد سال ۱۸۰۹ فلاند ره هِدائه الکساندر اول (روسیه‌ی ِتزار) ره و روس‌ها سال ۱۹۰۱ فلاند ِمردم وسّه قانونگذاری ِمجلس و رأی ِحق هِدانه.
  • بلشویک‌ها که روسیه دله سال ۱۹۱۷ انقلاب هاکِردنه، همون مجلس فلاند ِاستقلال ره اعلام هاکرده و سال ۱۹۲۰ شوروی هم فلاند ِاستقلال ره رسمیت بِشناسی‌یه.
  • جهونی جنگ دوم په، فلاند شه وضعیت ره طبیعی هاکرده و روسیه جه دِباره تجاری هم‌باز بَیّه.

سیاست[دچی‌ین]

فلاند ِسیاسی نظام جمهوری هسته که مجلس وه ره اداره کانده. رئیس‌جمهور فقط ونه این کشور دله نخست‌وزیر ره انتخاب هاکِنه و کابینه ره نخست‌وزیر اداره کانده. نخست‌وزیر و ونه کابینه ونه بتونِن مجلس جه رای اعتماد بَییرن. فلاند ِمجلس ۲۰۰تا کارسی دانّه و هر نماینده چار سال کار کانده. رئیس‌جمهور اتا مسئولیت دیگه هم دانّه که خارجی سیاستون ِاداره هسته. رئیس‌جمهور ره هر شیش سال ات‌بار انتخاباتی انجمن عوض کانده.

سیاسی تقسیمات[دچی‌ین]

نشون فارسی جه فلاندی جه سوئدی جه نیشتنگا نقشه
Lapland لاپلند Lappi Lappland رووانیه‌می
North Ostrobothnia شمالی اوستروبوتنیا Pohjois-Pohjanmaa Norra Österbotten اولو
Kainuu کاینو Kainuu Kajanaland کایانی
North Karelia شمالی کارلیا Pohjois-Karjala Norra Karelen یوئنسو
North Savonia شمالی ساوونیا Pohjois-Savo Norra Savolax کوئوپیو
South Savonia جنوبی ساوونیا Etelä-Savo Södra Savolax میکلی
South Ostrobothnia جنوبی اوستروبوتنیا Etelä-Pohjanmaa Södra Österbotten سینه‌یوکی
Central Ostrobothnia مرکزی اوستروبوتنیا Keski-Pohjanmaa Mellersta Österbotten کوکولا
Ostrobothnia اوستروبوتنیا Pohjanmaa Österbotten واسا
Pirkanmaa پیرکانما Pirkanmaa Birkaland تامپره
Central Finland مرکزی فلاند Keski-Suomi Mellersta Finland ییوسکیله
Satakunta ساتاکونتا Satakunta Satakunda پوری
Finland Proper اصلی فلاند Varsinais-Suomi Egentliga Finland تورکو
South Karelia جنوبی کارلیا Etelä-Karjala Södra Karelen لاپه‌انرانتا
Päijänne Tavastia پی‌ینه تاواستیا Päijät-Häme Päijänne Tavastland لاهتی
Tavastia Proper اصلی تاواستایا Kanta-Häme Egentliga Tavastland همه‌انلینا
Uusimaa اوسیما Uusimaa Nyland هلسینکی
Kymenlaakso کیمن‌لاکسو Kymenlaakso Kymmenedalen کوتکا
Åland اُلند جزیره‌ئون Ahvenanmaa Åland ماریهام

مردمون ِآمار[دچی‌ین]

تاریخی جمعیت
سال جمعیت  %±
۱۷۵۰ ۴۲۱٬۰۰۰
۱۷۶۰ ۴۹۰٬۰۰۰ ۱۶٫۴ ٪
۱۷۷۰ ۵۶۰٬۰۰۰ ۱۴٫۳ ٪
۱۷۸۰ ۶۶۰٬۰۰۰ ۱۷٫۹ ٪
۱۷۹۰ ۷۰۶٬۰۰۰ ۷٫۰ ٪
۱۸۰۰ ۸۳۷٬۰۰۰ ۱۸٫۶ ٪
۱۸۱۰ ۸۶۳٬۰۰۰ ۳٫۱ ٪
۱۸۲۰ ۱٬۱۷۷٬۵۰۰ ۳۶٫۴ ٪
۱۸۳۰ ۱٬۳۷۲٬۱۰۰ ۱۶٫۵ ٪
۱۸۴۰ ۱٬۴۴۵٬۶۰۰ ۵٫۴ ٪
۱۸۵۰ ۱٬۶۳۶٬۹۰۰ ۱۳٫۲ ٪
۱۸۶۰ ۱٬۷۴۶٬۷۰۰ ۶٫۷ ٪
۱۸۷۰ ۱٬۷۶۸٬۸۰۰ ۱٫۳ ٪
۱۸۸۰ ۲٬۰۶۰٬۸۰۰ ۱۶٫۵ ٪
۱۸۹۰ ۲٬۳۸۰٬۱۰۰ ۱۵٫۵ ٪
۱۹۰۰ ۲٬۶۵۵٬۹۰۰ ۱۱٫۶ ٪
۱۹۱۰ ۲٬۹۴۳٬۴۰۰ ۱۰٫۸ ٪
۱۹۲۰ ۳٬۱۴۷٬۶۰۰ ۶٫۹ ٪
۱۹۳۰ ۳٬۴۶۲٬۷۰۰ ۱۰٫۰ ٪
۱۹۴۰ ۳٬۶۹۵٬۶۱۰ ۶٫۷ ٪
۱۹۵۰ ۴٬۰۲۹٬۸۰۰ ۹٫۰ ٪
۱۹۶۰ ۴٬۴۹۶٬۲۲۰ ۱۱٫۶ ٪
۱۹۷۰ ۴٬۵۹۸٬۳۳۰ ۲٫۳ ٪
۱۹۸۰ ۴٬۷۸۷٬۷۷۰ ۴٫۱ ٪
۱۹۹۰ ۴٬۹۹۸٬۴۸۰ ۴٫۴ ٪
۲۰۰۰ ۵٬۱۸۱٬۰۰۰ ۳٫۷ ٪
۲۰۱۰ ۵٬۳۶۵٬۰۰۰ ۳٫۶ ٪
زوون ۱۹۹۰ ۲۰۰۰ ۲۰۱۰
فلاندی ۴٬۶۷۴٬۰۹۵ ۴٬۷۸۷٬۲۵۹ ۴٬۸۵۶٬۵۲۹
سوئدی ۲۷۳٬۴۹۵ ۲۶۷٬۴۸۸ ۲۶۵٬۹۸۲
سامی ۱٬۷۳۴ ۱٬۷۳۴ ۱٬۸۳۲
خارجی زوون ۲۴٬۵۵۰ ۹۸٬۸۵۸ ۲۲۲٬۹۲۶
روسی ۳٬۸۸۴ ۲۸٬۱۷۹ ۵۴٬۵۴۶
استونیایی ۱٬۳۹۴ ۱۰٬۱۵۳ ۲۸٬۳۵۵
سومالی ۰ ۶٬۴۵۴ ۱۲٬۹۸۵
انگلیسی ۳٬۵۱۸ ۶٬۸۵۰ ۱۲٬۷۵۸
عربی ۱٬۱۳۳ ۴٬۸۷۵ ۱۰٬۳۷۹
سال مرد زن هر دِتا جنس
۱۹۸۶ ۷۰٫۵ ۷۸٫۷ ۷۴٫۷
۱۹۹۶ ۷۳٫۰ ۸۰٫۵ ۷۶٫۸
۲۰۰۶ ۷۵٫۸ ۸۲٫۸ ۷۹٫۴
۲۰۰۸ ۷۶٫۳ ۸۳٫۰ ۷۹٫۷
۲۰۰۹ ۷۶٫۵ ۸۳٫۱ ۷۹٫۸

پانویس[دچی‌ین]

  1. Finland in Figures. Statistics Finland. بازیابی در 2012-04-12.

منابع[دچی‌ین]

جستجو در ویکی‌انبار ویکی تلمبار دله بتونّی پرونده‌ئونی که فلاند خَوری دَره ره پیدا هاکنین.