پرش به محتوا

فلاند

ویکی‌پدیا، آزادِ دانشنومه، جه
(فنلاند جه بموئه)

مختصات: [http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?pagename=%D9%81%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AF&language=fa&params=65_N_027_E_region:FI_type:country شرقی‌°۲۷ شمالی‌°۶۵ / °۰۲۷شرقی °۶۵شمالی  / ۰۲۷;۶۵]

Suomen tasavalta
Republiken Finland
فنلاند
ملی شعار: -
ملی سرود: اَمه وطن
فنلاند ِموقعیت
نیشتنگا
(و گتترین شهر)
هلسینکی
[http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?pagename=%D9%81%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AF&language=fa&params=59_21_N_18_4_E_type:country شرقی ′۴°۱۸ شمالی ′۲۱°۵۹ / ۱۸٫۰۶۷غرب ۵۹٫۳۵جنوب / −۱۸٫۰۶۷;−۵۹٫۳۵]
رسمی زوون فلاندی و سوئدی
حکومت ِنوع جمهوری
حاکمون نوع 
نخست وزیر

سانا مارین 
موارد منجر به تشکیل
روسیه جه
۱۹۱۷
گتی
 -  گتی ۳۳۸،۱۴۵کیلومتر مربع (۶۴ام)
 -  ‌ئو‌ (٪) ۱۰٬۰
جمعیت
 -  سرشماری ۵٫۳۲۵٫۶۴۲ 
(۱۱۱ام)
 -  جمعیت انبسی ۱۶/km۲ (۲۰۱ام)
جی‌دی‌پی (تخمین ۲۰۰۷)
 -  مجموع ۱۸۶ میلیارد یورو ۲۰۰۸ 
 -  سرانه ۲۷۱۰۰ یورو ۲۰۰۹

نرخ تورم=۲٫۷ % (۲۰۰۸) بیکاری= ۶٫۴ % ۲۰۰۸ نرخ سواد= در حدود ۱۰۰%

رتبه سرانه تولید ناخالص داخلی = ۱۲ام 
اچ‌دی‌آی (۲۰۰۷) ۰٫۹۵۲ دلار (بالا) (۱۱ام)
پول یکا یورو (EUR)
زمونی منطقه EET (جهونی ساعت+۲)
 -  تابستونی (DST) DST (جهونی ساعت)
اینترنتی دامنه .fl
تلفن پیش‌شماره +۳۵۸+

فَنلاند یا فنلاند زاده اتا کشور نوم هسته که و اروپا دله دَره. این کشور نیشتنگا (=پایتخت) هلسینکی هسته. فنلاند ۵٫۴ میلیون نفر جمعیت دانّه و حدوداً یک میلیون نفر فقط ونه نیشتنگا دله دَرنه. فنلاند ِگتی (=مساحت) سَر اروپای ِهشتمین کشور هسته و ونه جمعیت همه‌ی ِکشورون جه این قاره دِله تَنِک‌ته (=کم‌تراکم‌تر) هستنه.

دِتا فنلاندی و سوئدی زوون این کشور دله رسمیت دارنه. ۹۰ درصد این کشور دله فنلاندی‌زوون هستنه و سوئدی فقط چنتا ساحلی منطقه دله غرب، جنوب، و اُلند ِجزیره دله گپ بَزه وانه. این کشور دله حدوداً ۷۸ درصد لوتری‌مذهب هَستنه که مسیحیت ِپه‌روونه و ۲۰ درصد دیگه بی‌دین هستنه.[۱] فنلاند ره فنلاندی زوون دله سوئومی (Suomi) گانّه و فَنلاند ِ کلمه ره فرانسوی جه بَییتنه.

فنلاند قرن دوازَّهم جه تا اوائِل قرن نوزدهم سوئد ِسامون دله دَیّه و اون گادِر جه روسیه‌ی شه‌گردون مناطق جه بیّه و این وضعیت ره تا روسیه انقلاب زمون ادامه هِدا. فنلاند اروپای اتحادیه عضو هم هسته و ونه پول ِیکا یورو هسته. فلاند سال ۲۰۲۳ ناتو دله عضو بیّه. این کشور ِمردِم ِزندگی خله راحته و وشون ِزندگی کیفیت بالا دَره.

جغرافی

[دچی‌ین]

فنلاند شمال جه نروژ، شرق جه روسیه و غرب جه سوئد جه هم‌سامون هَسته. بوتنی خلیج ونه غرب، فنلاند ِخلیج ونه جنوب و بالتیک دریا ونه جنوب‌غربی دَرنه. فنلاند ره دریامونائون (=دریاچه‌ها) و جنگلون ِکشور دونّه چون ونه ۱۰ درصد ره دریامونائون دَپوشِنینه و ۷۳ درصد جنگل دارنه. رشته‌کوهون هم ونه شمالی نیمه دله زیادنه. این کشور دله ۲۰٬۰۰۰تا جزیره دانّه که سرجمع وشون گَتی ۱۰۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع وانه. تابستون‌ها فنلاند دله کوتا و زمستون‌ها بلندنه. لاپلند (فنلاند ِشمالی ایالت) دله، زمستون بیّه په، دِ ماه خورشید دَرنِنه و تابستون هم دِ ماه خورشید مار نَشونه. فنلاند دومین کشوری هسته که بالاترین مناطق دله دَرنه و فقط ایسلند ِمختصات ونجه بالاته هسته.

تاریخ

[دچی‌ین]

فنلاند ِتاریخ مهمترین اتفاقات اینان هَستنه:

  • فنلاند ِقدیمی مردمون ِنژاد فین بی‌یه که اواخر قرن اول و اوایل قرن دوم میلادی شه مهاجرت ره شروع هاکِرد بینه.
  • قرن دوازدهم فنلاندی‌ها که خاستنه شه سامون ره روس‌ها حمله جه دَرامان دارِن، سوئد جه کومِک بِخاستنه و اینتی فنلاند سوئد ِمستعمره بیّه.
  • سوئد سال ۱۸۰۹ فنلاند ره هِدائه الکساندر اول (روسیه‌ی ِتزار) ره و روس‌ها سال ۱۹۰۱ فنلاند ِمردم وسّه قانونگذاری ِمجلس و رأی ِحق هِدانه.
  • بلشویک‌ها که روسیه دله سال ۱۹۱۷ انقلاب هاکِردنه، همون مجلس فنلاند ِاستقلال ره اعلام هاکرده و سال ۱۹۲۰ شوروی هم فنلاند ِاستقلال ره رسمیت بِشناسی‌یه.
  • جهونی جنگ دوم په، فنلاند شه وضعیت ره طبیعی هاکرده و روسیه جه دِباره تجاری هم‌باز بَیّه.

سیاست

[دچی‌ین]

فنلاند ِسیاسی نظام جمهوری هسته که مجلس وه ره اداره کانده. رئیس‌جمهور فقط ونه این کشور دله نخست‌وزیر ره انتخاب هاکِنه و کابینه ره نخست‌وزیر اداره کانده. نخست‌وزیر و ونه کابینه ونه بتونِن مجلس جه رای اعتماد بَییرن. فنلاند ِمجلس ۲۰۰تا کارسی دانّه و هر نماینده چار سال کار کانده. رئیس‌جمهور اتا مسئولیت دیگه هم دانّه که خارجی سیاستون ِاداره هسته. رئیس‌جمهور ره هر شیش سال ات‌بار انتخاباتی انجمن عوض کانده.

سیاسی تقسیمات

[دچی‌ین]
نشون فارسی جه فنلاندی جه سوئدی جه نیشتنگا نقشه
Lapland لاپلند Lappi Lappland رووانیه‌می
North Ostrobothnia شمالی اوستروبوتنیا ناحیه Pohjois-Pohjanmaa Norra Österbotten اولو
Kainuu کاینو ناحیه Kainuu Kajanaland کایانی
North Karelia شمالی کارلیا ناحیه Pohjois-Karjala Norra Karelen یوئنسو
North Savonia شمالی ساوونیا ناحیه Pohjois-Savo Norra Savolax کوئوپیو
South Savonia جنوبی ساوونیا ناحیه Etelä-Savo Södra Savolax میکلی
South Ostrobothnia جنوبی اوستروبوتنیا ناحیه Etelä-Pohjanmaa Södra Österbotten سینه‌یوکی
Central Ostrobothnia میونه اوستروبوتنیا ناحیه Keski-Pohjanmaa Mellersta Österbotten کوکولا
Ostrobothnia اوستروبوتنیا ناحیه Pohjanmaa Österbotten واسا
Pirkanmaa پیرکانما ناحیه Pirkanmaa Birkaland تامپره
Central Finland میونه فلاند ناحیه Keski-Suomi Mellersta Finland ییوسکیله
Satakunta ساتاکونتا ناحیه Satakunta Satakunda پوری
Finland Proper اصلی فلاند ناحیه Varsinais-Suomi Egentliga Finland تورکو
South Karelia جنوبی کارلیا ناحیه Etelä-Karjala Södra Karelen لاپه‌انرانتا
Päijänne Tavastia پی‌ینه تاواستیا ناحیه Päijät-Häme Päijänne Tavastland لاهتی
Tavastia Proper اصلی تاواستایا ناحیه Kanta-Häme Egentliga Tavastland همه‌انلینا
Uusimaa اوسیما ناحیه Uusimaa Nyland هلسینکی
Kymenlaakso کیمن‌لاکسو ناحیه Kymenlaakso Kymmenedalen کوتکا
Åland اُلند جزیره‌ئون Ahvenanmaa Åland ماریهام

مردمون ِآمار

[دچی‌ین]
تاریخی جمعیت
سال جمعیت
۱۷۵۰ ۴۲۱٬۰۰۰
۱۷۶۰ ۴۹۰٬۰۰۰ ۱۶٫۴ %
۱۷۷۰ ۵۶۰٬۰۰۰ ۱۴٫۳ %
۱۷۸۰ ۶۶۰٬۰۰۰ ۱۷٫۹ %
۱۷۹۰ ۷۰۶٬۰۰۰ ۷٫۰ %
۱۸۰۰ ۸۳۷٬۰۰۰ ۱۸٫۶ %
۱۸۱۰ ۸۶۳٬۰۰۰ ۳٫۱ %
۱۸۲۰ ۱٬۱۷۷٬۵۰۰ ۳۶٫۴ %
۱۸۳۰ ۱٬۳۷۲٬۱۰۰ ۱۶٫۵ %
۱۸۴۰ ۱٬۴۴۵٬۶۰۰ ۵٫۴ %
۱۸۵۰ ۱٬۶۳۶٬۹۰۰ ۱۳٫۲ %
۱۸۶۰ ۱٬۷۴۶٬۷۰۰ ۶٫۷ %
۱۸۷۰ ۱٬۷۶۸٬۸۰۰ ۱٫۳ %
۱۸۸۰ ۲٬۰۶۰٬۸۰۰ ۱۶٫۵ %
۱۸۹۰ ۲٬۳۸۰٬۱۰۰ ۱۵٫۵ %
۱۹۰۰ ۲٬۶۵۵٬۹۰۰ ۱۱٫۶ %
۱۹۱۰ ۲٬۹۴۳٬۴۰۰ ۱۰٫۸ %
۱۹۲۰ ۳٬۱۴۷٬۶۰۰ ۶٫۹ %
۱۹۳۰ ۳٬۴۶۲٬۷۰۰ ۱۰٫۰ %
۱۹۴۰ ۳٬۶۹۵٬۶۱۰ ۶٫۷ %
۱۹۵۰ ۴٬۰۲۹٬۸۰۰ ۹٫۰ %
۱۹۶۰ ۴٬۴۹۶٬۲۲۰ ۱۱٫۶ %
۱۹۷۰ ۴٬۵۹۸٬۳۳۰ ۲٫۳ %
۱۹۸۰ ۴٬۷۸۷٬۷۷۰ ۴٫۱ %
۱۹۹۰ ۴٬۹۹۸٬۴۸۰ ۴٫۴ %
۲۰۰۰ ۵٬۱۸۱٬۰۰۰ ۳٫۷ %
۲۰۱۰ ۵٬۳۶۵٬۰۰۰ ۳٫۶ %
زوون۱۹۹۰۲۰۰۰۲۰۱۰
فنلاندی۴٬۶۷۴٬۰۹۵۴٬۷۸۷٬۲۵۹۴٬۸۵۶٬۵۲۹
سوئدی۲۷۳٬۴۹۵۲۶۷٬۴۸۸۲۶۵٬۹۸۲
سامی۱٬۷۳۴۱٬۷۳۴۱٬۸۳۲
خارجی زوون۲۴٬۵۵۰۹۸٬۸۵۸۲۲۲٬۹۲۶
روسی۳٬۸۸۴۲۸٬۱۷۹۵۴٬۵۴۶
استونیایی۱٬۳۹۴۱۰٬۱۵۳۲۸٬۳۵۵
سومالی۰۶٬۴۵۴۱۲٬۹۸۵
انگلیسی۳٬۵۱۸۶٬۸۵۰۱۲٬۷۵۸
عربی۱٬۱۳۳۴٬۸۷۵۱۰٬۳۷۹
سالمردزنهر دِتا جنس
۱۹۸۶۷۰٫۵۷۸٫۷۷۴٫۷
۱۹۹۶۷۳٫۰۸۰٫۵۷۶٫۸
۲۰۰۶۷۵٫۸۸۲٫۸۷۹٫۴
۲۰۰۸۷۶٫۳۸۳٫۰۷۹٫۷
۲۰۰۹۷۶٫۵۸۳٫۱۷۹٫۸

پانویس

[دچی‌ین]
  1. "Finland in Figures". Statistics Finland. Retrieved 2012-04-12.

منابع

[دچی‌ین]