لیبریا

Republic of Liberia لیبریا
ملی شعار: «آزادی ره دوست داشتِن اِما ره اینجه بیارده»
ملی سرود: همه خنابدون؛ لیبریا خنابدون!
لیبریا ِموقعیت
لیبریا ِموقعیت
نیشتنگا (و گتترین شهر)		مانروویا [http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?pagename=%D9%84%DB%8C%D8%A8%D8%B1%DB%8C%D8%A7&language=fa&params=6_19_N_10_48_E_type:country شرقی ′۴۸°۱۰ شمالی ′۱۹°۶]
رسمی زوون		انگلیسی
حکومت ِنوع		جمهوری
حاکمون نوع  • رئیس جمهور • رئیس جمهور ِمعاون اول		الن جانسون سیرلیف جوزف بواکای
موارد منجر به تشکیل متحده ایالات جه		۲۶ ژوئیه ۱۸۴۷
گتی
-	گتی	۱۱۱٬۳۶۹کیلومتر مربع (۱۰۳ام)
-	‌ئو‌ (٪)	۱۳.۵۱۴
جمعیت
-	سرشماری	۳٬۴۸۹٬۰۷۲  (۱۳۲ام)
-	جمعیت انبسی	۲۹‎/km۲‏ (۱۷۴ام)
پول یکا		دلار (LRD)
زمونی منطقه		GMT
اینترنتی دامنه		.lr
تلفن پیش‌شماره		+۲۳۱

لیبــِریا اتا کشور هسته که آفریقای ِغرب دَره و ونه نیشتنگا (= پایتخت) مانروویا هسته. این کشور گینه خلیج ِشمال قرار دانّه. لیبریا ره سال ۱۸۴۷ بَرده‌ئونی که آمریکا دله آزاد بَیی‌بینه، بِساتنه و این کشور اولین جمهوری‌ای بی‌یه که آفریقا دله بساته بیّه.

لیبریا حدوداً ۳.۵ میلیون جمعیت دانّه. ونه رسمی زوون انگلیسی هسته و مسیحیت، اسلام و بعضی دیگه ادیان این کشور دله رواج دانّه. الماس، آهن، کائوچو، قهوه و کاکائو این کشور جه ویشته صادر وانه.

تاریخ

جوزف جنکینز رابرتز
لیبریای ِاولین رئیس جمهور

• ۱۸۲۱ و ۱۸۲۲ آمریکای ِکوچ‌کَرون ِانجمن بتونِسته لیبریا ره بسازه.
• ۱۸۴۷ لیبریا اعلام جمهوری بَیِّن هاکِرده و مهاجرونی که آمریکا جه وَردِگِردِست‌بینه، بومیون جه جنگ هاکردنه.
• ۱۸۷۸ تا ۱۹۷۱ ویلیام تابمن که ویگ ِحزب جه بی‌یه رییس‌جمهوری کارده.
• ۱۹۷۱ تا ۱۹۸۰ ساموئل دوئه که اتا بومی آدِم بی‌یه، رییس‌جمهور بیّه.
• سال ۱۹۹۰، ساموئل دوئه ره کودتا جه کنار بَزونه. این گادِر اتا دله‌یی جنگ (= جنگ داخلی) پیش بِمو که ۱۴ سال یعنی تا سال ۲۰۰۳ حدوداً ۲۵۰ هزار نفر ونه دله بمردنه.
• ۱۹۹۹، غنا، نیجر و دیگه کشورون، لیبریا ره متهم هاکردنه که سیرالئون ِشورشیون جه پشتی کانده و گینه هم وه ره متهم هاکرده که اونجه شورشیون جه حمایت کانده.

تقسیمات

لیبریا 15 ایالت دانه:

1. بومی (Bomi)
2. بونگ (Bong)
3. گبارپولو (Gbarpolu)
4. گراند باسا (Grand-Bassa)
5. گراند کیپ مونت (Grand Cape Mount)
6. گراند گده (Grand-Gedeh)
7. گراند کرو (Grand-Kru)
8. لوفا (Lofa)
9. مارگیبی (Margibi)
10. مریلند (Maryland)
11. مونتسرادو (Montserrado)
12. نیمبا (Nimba)
13. ریور سس (River Cess)
14. رایور گی (River Gee)
15. سینوئه (Sinoe)

منابع

• http://en.wikipedia.org/wiki/Liberia
• سایت تبیان
• کشور لیبریا