ویکی‌پدیا:هفتگی بنویشته

ویکی‌پدیا، آزادِ دانشنومه، جه
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دله راه:
وپ:هب

این صفحه جه بنشنه اتا هفته وسّه، یَتّا بنویشته ره بی‌یشتن گت صفحه درون. هرچنتا بنویشته که شمه دِل ونه ره بتونّی کاندید هاکنین که هفته‌ئون مختلف دله، بوره گتِ صفحه دله.

شرایط[دچی‌ین]

مقاله‌ئونی که تونّه اینجه کاندید بوون که شرایط زیر ره دارن:

  • تا جایی که امکان دارنه، جدیدبسات بائن و جدید مقاله‌ئون لیست دله دوون. یا این که اگه قدیمی هستنه، جدیداً ونه متن ره گت‌ته هاکرد بائین.
  • وپ:مازرونی‌نویسی ره رعایت هاکرد بائن و املایی-انشایی اشکال ندارن.
  • خله پچیک و کِتا نوون و حداقل پنج-شیش جمله بوّن.
  • موضوع محدودیتی ندارنه ولی اگه کسی اتا هفته‌ی کاندید جه مخالفتی دارنه، تونده این صفحه گپ دله شه اعتراض ره اعلام هاکنه تا اون کاندید ره حذف هاکنیم.

بنویشته نومزه هاکردن ِمراحل[دچی‌ین]

این مراحل ونه انجام بوو تا شمه مقاله‌ی خلاصه بوره گت صفحه درون:

  1. ونه اتا مقاله که تازه‌بسات بائه ره انتخاب هاکنین و ونجه اتا خلاصه‌بیی متن ره کپی هاکنین.
  2. اتا سِرخ لینک، که رجه درون دره، سَر کلیک هاکنین تا دچی‌ین ِصفحه دیار بوو و اونجه شه کپی‌هاکرد خلاصه ره پیست هاکنین.
  3. آخرین خط این شابلون ره قرار هادین: {{هب/تلمبار|}} و بعد | شه مقاله عنوان ره بنویسین. مثلاً {{هب/تلمبار|اسپهبد خورشید}}
  4. همه هفته‌ئون دِشنبه‌ها بنویشته‌ای که اون هفته وسّه کاندید هاکردنی، گتِ صفحه دله سِراق‌هِدا وانه و حداقل یک هفته اونجه دَره.

رجه[دچی‌ین]

امسال ِکاندیدبَیی بنویشته‌ئون[دچی‌ین]

هفته خلاصه متن
۳۱
Royal Banner of England.svg

انگلیس یا اینگیلیس اتا اروپایی کشور هسته که بریتانیای جزیره دله دره و جزو بریتانیای متحده پادشاهی هسته. این کشور شه شمالی سامون جه اسکاتلند همسایه هسته و ولز هم ونه غربی‌وَر جه همسایوئه. انگلیس ِحکومت قدیم تاسا مشروطی سلطنت هسته و اتا شاه یا ملکه کشورِ ریاست ره دارنه ولی قدرت پارلمون دست دره. انگلیس قدیم شه دریایی تجارت په قدرت زیادی پیدا هاکرد بی‌یه و دنیایِ گت‌ترین استعمار ره بساته. اون کشورونی که قدیم جه ونه کولونی دله دَیینه و آزاد بَینه، اسا مشترک‌المنافع کشورون اتحادیه دله عضو هستنه. انگلیس مردمون ویشته انگلیسی زوون جه گپ زنّه که اسا دنیایِ مهم‌ترین زوون بئی‌یه. انگلستانِ نیشتنگا و گتِ شهر نوم لندن هسته. این کشور حدود ۵۵ میلیون نفر جمیعت دارنه و ونه گتی ۱۳۰٬۲۷۸٫۴۳ کیلومتر مربع هسته.


Symbol support vote.svg دمباله Symbol star2-fa.svg تلمبار Symbol unsupport star green.svg دچی‌ین

۳۴
بهرام گور نقاشی

هفت پیکر اتا شعری کتاب هسته که نظامی وه ره بنویشته و جزو خمسه قرار هدا. هفت پیکر دله بهرام گور ِداستان‌ها بائوت وانه.

این کتاب دله نظامی شه گانه که وقتی خاسته اتا جدیدِ کتاب بنویسه، موضوع کم بیارده چون قدیم رسم بی‌یه که فقط تاریخی داستان‌ها سر جه سوت وندستنه. همینسه وه بهرامِ داستان ره انتخاب هاکرده که پیشتر فردوسی ونه سرگذشت ره شاهنومه دله بائوت بی‌یه. ولی نظامی سعی هاکرده جای این که همون فردوسی ِشعرون ره تکرار هاکنه و بهرامِ زندگی خـَوری باوه، بئه و این تـِم ره استفاده هاکنه و ات‌سری داستان ره سرهم سوت دَونده و تعریف هاکنه. البته وه شه گانه که تاریخی منابع دله چرخه‌تو هاکرده و کتابون دله هرکاجه بهرام خـَوری بنویشت بی‌یه ره بخوندسته ولی فقط ونجه بعنوان اتا ابزار استفاده هاکرده تا شه داستان ره باوه.

هفت پیکر خله اروتیک هسته و ونه جنسی صحنه‌ئون نسبتاً زیاد هستنه؛ درحالیکه نظامی شه خله مؤمن بی‌یه و اسلامی احکام جه په‌روی کارده. این داستان‌ها هم نظامی ِاعتقاد واری جبری هستنه و آدمون ِسرنوشت ره از قبل مقدر دونّه. هفت‌تا داستانی که بترتیب بائوت وانه، سیو تا اسپه ره طی کانده و آخرسری خیر-خاشی تموم وانه. نظامی این داستان‌ها درون خله استعاری گپ زنده ولی شه سادگی ره هم حفظ کانده و شعرون بفهمستنی هسته.


Symbol support vote.svg دمباله Symbol star2-fa.svg تلمبار Symbol unsupport star green.svg دچی‌ین

۳۶
ایسپانیا پرچم

ایسپانیا یا اسپانیا اتا کشور هسه که اروپا قاره شنه و ایبری جزیره‌مونا دله دره. اسپانیا اروپایی کشورونی جه هسه که اتا قاره دیگه پَلی درنه و آفریقا جه همسایه هسته، حتی ونه اتا ایالت (قناری جزیره) افریقا دله حیساب انه.

تمدن‌های ایبری، باسکی و سلتی اولین کسایی بینه که ایبری ِمنطقه دله هنیشتنه. حدود ۲۰۰ سال پیش از میلاد روم امپراتوری وشون منطقه ره بَییته و اوایل قرون وسطی ژرمنون ایبری ره بییتنه. وشون په هم مورها ایبری ره حمله هاکردنه. مسیحیون تدریجاً ایبری دله حاکم بَینه و همون گادِر که کریستوف کلمب بتونسته آمریکا قاره ره کشف هاکنه، مورها سقوط هاکردنه. دریانوردی جه ایسپانیا اتا گتِ امپراتوری بساته که لاتین امریکا دله مهاجرونی زیادی داشته و اونجه کشورون زیادی ره استعمار کارده. این امپراتوری ره ناپلئون فتح هاکرده ولی ونه شکست بخاردن په، ایسپانیایِ مردمون شورش هاکردنه و اقلیتون اصلی دولت ره هاپتنه و شه وسّه سیواخائی هاکردنه.

پیش از جهونی جنگ دوم اتا فاشیستی حکومت کار سر بموئه که اقلیتون ره سرکوب کارده ولی جهونی جنگ تموم بیّن په هم وه باقی بموندسته چون غربیون ترسینه اگه وه ره دَرهاکنن، کمونیسم ایبری ِمنطقه دله رشد هاکنه. همینسه هَنتا ایسپانیا دله حکومت مشروطه سلطنت هسته و کشور اتا نمایشی شاه دانّه.

ایسپانیا مردم خله زبونون ره گنش کنّه، ونه مردم ویشتر ایسپانیولی زبون، که اینتا کشورِ رسمی زبون هسه، ره بلدنه. ولی ونه چندتا ایالتون دله زبونون دیگه هم گنش بونه. فی‌المثل کاتالونیا ایالت دله کاتالونی، باسک دله باسکی و گالیسیا دله گالیسیایی زبون گنش بونه. این کشورِ گت‌ترین مذهب هم کاتولیک مسیحیت هسته، ولی بی‌دین هم خله درنه.


Symbol support vote.svg دمباله Symbol star2-fa.svg تلمبار Symbol unsupport star green.svg دچی‌ین

۳۸
Portretbuste van Zeno van Elea Paradigmata graphices variorum artificum (serietitel), RP-P-1907-4495.jpg

زِنون اهل اِلئا، یونانی فیلسوف بی‌یه که الئا شهر دله گت بیّه و پارمنیدس په‌روو بی‌یه. وه خاسته پارمنیدسِ نظریه ره توضیح هاده که چتی دِنیایِ تموم چی ثابت هستنه و تغییر نکانه. وه چنتا پارادوکس بساته که هچکی نتونسته ونه جواب ره هاده. ارسطو گاته زنون کسی هسته که دیالکتیک ره بساته. زنون حدود چل‌تا اثبات بیارده که وجود و واقعیت واحد و اتا هستنه ولی ونجه بنویشته زیادی نموندستنه.

زنون پارادوکس‌ها گاتنه واقعیت یا قابل اندازه بَیتن هستنه یا نینه: اگه اندازه ندارنه که پس وجود ندارنه ولی اگه اندازه دارنه، تومبی وه ره اتا خط واری تقسیم هاکنیم. اگه ات‌چی تقسیم‌پذیر بوئه، تونده تا بی‌نهایت وه ره تیکه-تیکه هاکردن. پس دنیایِ تموم چی بی‌نهایت جه تقسیم وانّه. وه اینتی نتیجه گیته که واقعیت وحدت دارنه و همه‌چی اتا اصل هستنه و حرکت اصلاً غیرممکن هسته و اِما فقط خیال کامبی که تغییر وجود دارنه و دَرمی حرکت کامبی. وه همین‌جور نتیجه گیته که پنج‌تایی حس‌ها جه نتومبی واقعیت ره درک هاکنیم و فقط عقل‌پشتی تومبی واقعیت ره دونیم.

زنون ِپارادوکس‌ها تا قرن‌ها بی‌جواب بموندسته و تا قرن اخیر که کوانتوم فیزیک و جدیدِ ریاضیات پیش بکشی بَینه، ونه جواب ره کسی نتونسته هاده. اِسا دومبی که همه‌چی سیوا-سیوا هستنه ولی وه همه‌چی ره پیوسته دونسته.
Symbol support vote.svg دمباله Symbol star2-fa.svg تلمبار Symbol unsupport star green.svg دچی‌ین

تلمبارون[دچی‌ین]

ویکی‌پدیا:هفتگی بنویشته/تلمبار